سلامت

هپاتیت


هپاتیت 

ویروس‌های هپاتیت ب نوعی از ویروس هپاتیت است که در کبد انسان جایگزین شده و تکثیر می‌نمایند مواد تولید شده توسط این ویروس‌ها به گردش خون می‌ریزد. انجام آزمایشات خونی حساس، تکثیر ویروس در بدن را مشخص می‌نماید. کسانی که ویروس هپاتیت ب را به مدت بیش از شش ماه در خون شان داشته باشند ناقل این بیماری هستند. این افراد حال عمومی خوبی دارند و گاهی با انجام آزمایشات نیز اختلالی در کار کبد دیده نمی‌شود. در چنین شرایطی ویروس به صورت مسالمت آمیز در داخل بدن وجود دارد ولی به کبد آسیبی نمی‌رساند در صورت انتقال ویروس هپاتیت ب از مادران آلوده به نوزادان، احتمال باقی ماندن عفونت و ناقل شدن نوزادان زیاد است و عمده ناقلین هپاتیت به در کشور ما شامل این موارد است.
بیماری حاد هپاتیت ب در ۹۰ درصد به طور خود به خود بهبودی یافته و ویروس هپاتیت ب نیز به صورت کامل از بدن دفع شده و خارج می‌شود. ولی در ۱۰ درصد موارد ویروس در بدن باقی مانده و حالت ناقل هپاتیت ایجاد می‌شود.عامل بیماری هپاتیت در خون و همه ترشحات بدن (مانند بزاق، عرق و…) افراد ناقل وجود دارد البته این ویروس تا به حال در مدفوع یافت نشده‌است. بهترین راه پیشگیری از ابتلا به این بیماری، شناخت راه‌های انتقال آن است. تنها مخرن این ویروس انسان است و انتقال آن از فرد آلوده به فرد سالم می‌باشد. در قدیم مهم‌ترین علت ابتلا به هپاتیت ب استفاده از خون و فراورده‌های ان بوده‌است ولی امروزه با ازمایش خون می‌توان این الودگی را مشخص نمود و به همین خاطر خون‌ها مورد بررسی قرار گرفته و انتقال این بیماری از طریق خون دیگر به آسانی صورت نمی‌گیرد.
کارکنان بیمارستان‌ها، پزشکان، پرستاران و مراقبین بهداشتی که در تماس با بیماران و یا خون انها هستند، در معرض عفونت هپاتیت و انتقال آن قرار دارند و به همین دلیل واکسیناسیون هپاتیت ب و رعایت دستورات بهداشتی و مرابتی در این دسته از افراد توسیه می‌شود.
به طور خلاصه سه راه عمده زیر راه‌های اصلی انتقال هپاتیت ب می‌باشد:
راه‌های انتقال
• از مادر الوده به نوزاد (در ایران شایع‌ترین راه است.)
• از راه تزریق (تزریق خون، اعتیاد تزریقی، حجامت، خالکوبی و…)
• از راه جنسی (اگر همسر فرد ناقل واکسینه شده باشد حدود ۵ درصد احتمال انتقال وجود دارد که با تزریق واکسن این احتمال به حدود صفر می‌رسد.)

عامل این بیماری ویروس هپاتیت A می‌باشد که در کبد تکثیر یافته و از طریق مدفوع دفع می‌شود.

هپاتیت

هپاتیت A

چگونگی انتشار ویروس

معمولاً از طریق خوردن آب و غذایی که قبلاً با مدفوع بیمار آلوده شده‌اند، منتقل می‌شود. در اکثر نقاط دنیا این بیماری از طریق نوشیدن آب آلوده منتقل می‌شود (به دلیل نقص در سیستم آب و فاضلاب) اما از طریق خوردن میوه و سبزیجات خام (که با آب آلوده آبیاری شده و شسته نشده باشند) و یا غذاهایی که کاملاً پخته نشده باشند نیز منتقل می‌شود. در صورتی که آشپز و دیگر تهیه‌کنندگان غذا، به هپاتیت A مبتلا باشند و پس از اجابت مزاج بدون شستن دست‌های خود به تهیه غذا مبادرت ورزند، کسانی که از آن غذا استفاده کنند، امکان ابتلا به هپاتیت A را دارند. همچنین نشستن دست‌ها پس از تعویض پوشک بچه و خوردن میوه‌ و سبزیجات نشسته که با فاضلاب آبیاری شده‌اند همگی شانس ابتلا به هپاتیت A را افزایش می‌دهند. در مهدکودک‌ها امکان بروز ناگهانی بیماری زیاد است چرا که ممکن است کودکان به مدفوع خود دست زده و سپس اشیا و اسباب‌بازی‌هایی که اطفال دیگر از آنها استفاده می‌کنند را لمس نمایند. ویروس هپاتیت A به ندرت از طریق خون منتقل می‌شود و انتقال این ویروس از طریق عرق و ادرار صورت نمی‌گیرد. برخی از افراد فکر می‌کنند ابتلا به هپاتیت A شانس ابتلا به ایدز را بالا می‌برد. در حالی که هیچ گونه ارتباطی به ایدز نداشته و شانس ابتلا به آن را افزایش نمی‌دهد.

 

دوره سرایت بیماری (بیماری‌زایی)

علائم ۵۰-۱۵ روز (۷-۲ هفته) و بطور متوسط ۳۰ روز پس از ورود ویروس به بدن بروز می‌نمایند. مدفوع و ترشحات بدن ۲ هفته قبل از بروز علائم بالاترین میزان ویروس را دارا می‌باشند. در این زمان بیشترین امکان انتقال ویروس وجود دارد. اما پس از بروز علائم نیز احتمال انتقال ویروس وجود دارد.

 

 

پیشگیری

واکسن هپاتیت A مؤثرترین راه پیشگیری از هپاتیت A می‌باشد و اگر هر دو نوبت آن تزریق شود ۱۰۰-۹۴% ایمنی ایجاد خواهد کرد. بطور معمول در کشور ما واکسیناسیون علیه هپاتیت A صورت نمی‌گیرد.

توجه به نکات زیر جهت پیشگیری از هپاتیت A الزامی است :

  1. در منزل قبل از طبخ غذا و بعد از هر بار اجابت مزاج دست‌های خودرابا آب وصابون بشوئید.
  2. ظرف‌ها را با آب داغ و محلول پاک‌کننده کاملاً تمیز نمائید.
  3. به کودکان خود بیاموزید که اسباب‌بازی‌های خود (خصوصاً اسباب و وسایل مشترک با کودکان دیگر) را به دهان نبرند.
  4. اگر به پاکیزگی آب و غذایی شک دارید از مصرف آن بپرهیزید.

در مرکز نگه‌داری اطفال (مهدکودک‌ها) کارکنان باید به نکات زیر توجه نمایند :

  1. استفاده از دستکش پلاستیکی یک‌بار مصرف هنگام تعویض پوشک کودک
  2. شستن دست‌ها و تعویض دستکش‌ها قبل از این که اقدام به تعویض پوشک کودک دیگری نمایند
  3. تمیز کردن بدن کودک هنگام تعویض پوشک

تشخیص زودرس

در صورتی که به هپاتیت A مبتلا نشده‌اید و یا واکسن آن را دریافت نکرده‌اید چنانچه احتمال آلوده شدن با ویروس هپاتیت A را می‌دهید حتماً با پزشک خود مشورت کنید. چرا که دریافت ایمونوگلوبولین در ۲ هفته اول تماس با ویروس از بروز علائم هپاتیت A جلوگیری می‌نماید.

انجام واکسیناسیون برای کارکنان بیمارستان‌ها، رستوران‌ها و مهدکودک‌ها به صورت معمول توصیه نمی‌شود و چنانچه شاهد بروز ناگهانی هپاتیت A باشیم، افراد در معرض خطر باید یک دوز ایمونوگلوبولین دریافت نمایند

 

 

علائم

 

علائم بیماری معمولاً در فاصله ۱۵ تا ۵۰ روز (بطور متوسط ۷-۲ هفته) پس از ورود ویروس هپاتیت A به بدن ایجاد می‌شود. علائم معمولاً خفیف بوده و غالباًافراد متوجه آن نمی‌شوند (خصوصاً در کودکان کمتر از ۶ سال). در کودکان بزرگ‌تر و بالغین علائم اولیه شبیه به بیماری‌های درگیرکننده معده می‌باشد و عبارتند از :

  1. احساس خستگی زیاد
  2. تب
  3. درد عضلانی
  4. سردرد
  5. درد ناحیه فوقانی راست شکم زیر دنده‌ها (محل قرارگیری کبد)
  6. حالت تهوع
  7. بی‌اشتهایی و کاهش وزن
  8. یرقان (زرد شدن پوست بدن و سفیدی چشم) که گاهی همراه با تیره شدن ادرار و بیرنگ شدن مدفوع می‌باشد و در کودکان و نوجوانان کمتر شیوع دارد.

علائم هپاتیت A معمولاً ۲ هفته به طول می‌انجامد و پس از بروز علائم ،ویروس‌های موجود در مدفوع بیمار کاهش یافته و شانس انتقالشان به دیگران خیلی کم می‌شود

 

 

 

کی به پزشک مراجعه کنم 

 

در صورتی که فرد مبتلا به هپاتیت A ، دچار کم‌آبی شدید ثانویه به استفراغ و یا عدم تحمل مایعات گشته و یا علائم نارسایی کبد را نشان داد سریعاً با پزشک تماس بگیرید.

علائم نارسایی کبد :

  1. تحریک‌پذیری و بیقراری زیاد
  2. عدم توانایی فکر کردن صحیح
  3. خواب آلودگی زیاد
  4. از دست دادن هوشیاری
  5. تورم صورت ،دستها، شکم و پاها
  6. خونریزی از بینی ،دهان، مقعد (شامل خون در مدفوع) و خونریزی زیر پوستی

با پزشک خود سریعاً تماس بگیرید در صورتی که :

  1. علائم بالا را مشاهده کردید.
  2. یکی از افراد در محل زندگی شما مبتلا به هپاتیت A می‌باشد.
  3. در رستوران و یا محل دیگری که سبب بروز ناگهانی موارد زیادی هپاتیت A شده است، غذا خورده اید.
  4. فرزند و یا فرد دیگری از خانواده در مهدکودکی که بروز ناگهانی موارد زیادی هپاتیت A در آن اتفاق افتاده، بوده‌است.
  5. شریک جنسی شما به هپاتیت A مبتلا شده است.

پیگیری:
هپاتیت A معمولاً بدون ایجاد عارضه بهبود می یابد و نیاز به پیگیری ندارد. اما حتماً به پزشک مراجعه نمایئد تا مشخص شود که نوع هپاتیت شما A بوده است، زیرا تمام انواع هپاتیت در شروع علائم یکسانی دارند. با یک آزمایش خون می‌توان نوع هپاتیت (A-B-C) را تشخیص داده و از انتقال آن به دیگران جلوگیری نمود.

به چه کسانی می‌توان مراجعه نمود :

  1. پزشکان عمومی
  2. متخصصین اطفال
  3. متخصصین داخلی
  4. متخصصین عفونی

اگر دچار عوارض هپاتیت شده‌اید مجموعه‌ای از یک متخصص بیماری‌های گوارش و کبد و متخصص بیماری‌های عفونی می‌توانند به شما کمک نمایند

 

 

آزمون های تشخیصی 

 

گرفتن تاریخچه پزشکی و انجام معاینات دقیق تا حدود زیادی می‌تواند در تشخیص هپاتیت A کمک‌کننده باشد. سؤالاتی که معمولاً پزشک از شما می‌پرسد عبارتند از :

  • به کجا سفر کرده‌اید؟
  • آیا خود و یا فرزندانتان ساعاتی از روز را در مهدکودک می‌گذرانید؟
  • آیا با فرد مبتلا به هپاتیت A زندگی می‌کنید؟

اگر امکان ابتلای شما به هپاتیت A وجود داشته باشد باید آزمایش خون انجام دهید تا عملکرد کبد و التهاب آن مشخص شود. در آزمایش شما موارد زیر درخواست می‌گردد :

  1. بیلی‌روبین: افزایش بیلی‌روبین مطرح کننده هپاتیت است.
  2. آلبومین: کاهش میزان آلبومین مطرح کننده هپاتیت و دیگر مشکلات کبدی است.
  3. زمان پروترومبین (PT): که عبارت است از مدت زمانی که طول می‌کشد تا خون منعقد شود که اگر غیرطبیعی باشد مطرح کننده مشکل کبدی است.
  4. آنزیم آلانین آمینوترانسفراز (ALT): در بیماری‌ها و آسیب‌های کبدی بالا می‌رود.
  5. آنزیم آسپارتات آمینوترانسفراز (AST): در بیماری‌های قلبی و کبدی بالا می‌رود.
  6. آنزیم آلکالین فسفاتاز (ALP): مقادیر بالای ALP مطرح کننده آسیب کبدی است.
  7. لاکتات دهیدروژناز (LDH) : بسیاری از بیماری‌ها سبب افزایش LDH می‌شوند.

آزمایشات دیگر جهت تشخیص هپاتیت A نیز معمولاً انجام می‌شود. اگر آزمایشات فوق التهاب کبد را مطرح سازند، آنتی‌بادی ضدویروس هپاتیت A در خون شما اندازه‌گیری می‌شود که اگر این آنتی‌بادی وجود داشته باشد مطرح کننده ابتلا به هپاتیت A می‌باشد و اگر علت هپاتیت شما، ویروس هپاتیت A نبود پزشک به ویروس هپاتیت B و C وابشتاین بار ویروس (عامل بیماری موترنوکلئوز عفونی) شک خواهد کرد و برای تشخیص آنها آزمایشات لازم را درخواست می‌نمای

 

درمان

 

اکثراً هپاتیت A خودبه‌خود بهبود می‌یابد و احتیاجی به درمان ندارد. استراحت در منزل و خوردن غذاهای مناسب و نوشیدن مقدار کافی آب، می‌تواند به روند بهبودی شما کمک نماید.

ویروس هپاتیت A معمولاً باعث درگیری کبد به مدت طولانی نمی‌شود و بیش از ۹۹% بیماران بهبود می‌یابند. درموارد نادری بیماری پیشرونده کبد منجر به نارسایی برق‌آسای (فولمیننت) کبد می‌شود که ممکن است منجر به مرگ شده و یا نیاز به دریافت پیوند کبد باشد.

مراقبت در خانه:

مراقبت‌های خانگی در بهبود علائم و جلوگیری از انتشار بیماری به دیگران مؤثر می‌باشد:

  1. کاهش فعالیت‌ها و متناسب کردن آن با سطح توان خود : استراحت طولانی در بستر نیز می‌تواند روند بهبودی شما را به تأخیر اندازد. دائماً در بستر استراحت نکنید. فعالیت خود را با نیاز و توان جسمانی خود تنظیم کنید. از حضور در محل کار یا مدرسه اجتناب کنید مگر این که سطح کار شما متناسب با وضعیت جسمانی شما باشد. از ورزش‌های سنگین بپرهیزید. رفته رفته که بهبود می‌یابید به تدریج به کار معمول خود بازگردید چرا که شروع کردن سریع فعالیت‌های قبلی می‌تواند سبب بیمار شدن مجدد شما شود.
  2. تغذیه مناسب : علی‌رغم بی‌اشتهایی سعی کنید تغذیه کافی و مناسبی داشته باشید و وعده‌های غذایی را در تعداد بیشتر و حجم‌ کمتر میل کنید معمولاً حالت تهوع با گذشت روز بدتر می‌شود. لذا سعی کنید وعده اصلی را در صبح خورده و بقیه وعده‌ها سبک‌تر شود. پزشکان معمولاً رژیم پر پروتئین – پرکالری را پیشنهاد می‌کنند. اما اگر مبتلا به حالت تهوع هستید سعی در حفظ تعادل رژیم غذایی (متناسب با تمایل و اشتهای خود) نمائید.
  3. از کم آب شدن بدن خود بپرهیزید : حفظ میزان آب بدن خصوصاً اگر استفراغ می‌کنید بسیار مهم است. اگر بیش از ۲ بار در یک روز استفراغ کرده‌اید حتماً به پزشک یا اورژانس مراجعه نمائید. مقدار کافی آب بنوشید. در صورت تحمل می‌توانید از آب میوه و گوشت نیز استفاده کنید (چرا که این‌ موادکالری نیز دارند). می‌توانید از نوشیدنی‌های انرژی‌زای ورزشی استفاده کنید که سبب جبران مواد معدنی و الکترولیت‌هایی که طی استفراغ از دست داده‌اید می‌شوند. برخی از افراد مبتلا به هپاتیت A دچار استفراغ، تهوع و کم آب شدن بدن می‌شوند که در صورت شدید بودن علائم نیاز به بستری در بیمارستان و دریافت مایعات وریدی و دارو جهت کنترل علائم فوق دارند.
  4. اجتناب از الکل و داروها : هپاتیت متابولیسم الکل و برخی داروها را مختل کرده و سبب تشدید و یا تضعیف اثر آنها در بدن می‌شود. همچنین الکل و برخی داروها سبب آسیب کبدی می‌شوند. در صورتی که از هر گونه دارو از جمله داروی گیاهی استفاده می‌کنید پزشک خود را در جریان قرار دهید.
  5. کنترل خارش بدن: در صورت داشتن خارش با پزشک خود مشورت نمائید تا دارو های ضد خارش برای شما تجویز شود.
  6. جلوگیری از گسترش و انتقال ویروس: آگاه کردن افرادی که با شما زندگی کرده و یا رابطه جنسی دارند از این که شما مبتلا به هپاتیت A هستیدبسیار مهم است چراکه اگر این افراد در مدت ۲ هفته از تماس با شما ایمونوگلوبولین دریافت کنند در پیشگیری از هپاتیت A و یا کاهش علائم آن مؤثر خواهد بود. دستان خود را بعد از اجابت مزاج و تعویض پوشک و قبل از تهیه غذا با آب و صابون شستشو دهید.

درمان دارویی:

درمان دارویی برای هپاتیت A وجود ندارد و بهترین راه پیشگیری از هپاتیت A انجام واکسیناسیون می‌باشد که بین ۱۰۰-۹۴% ایمنی ایجاد خواهد کرد (در صورتی که هر ۲ دوز آن تزریق شود). البته واکسن درافرادی که نقص سیستم ایمنی دارند مانند مبتلایان به ایدز چندان مؤثر نمی‌باشد.

اگر علیه هپاتیت A ایمن نشده‌اید (چه از طریق واکسیناسیون و چه از طریق ابتلای قبلی) و در تماس نزدیک با بیمار مبتلا به هپاتیت A هستید باید یک نوبت ایمونوگلوبولین دریافت نمائید. در صورتی که در فاصله ۲ هفته پس از تماس ایمونوگلوبولین دریافت شود تا ۸۵% مؤثر خواهد بود.

درمان جراحی:

هپاتیت A یک بیماری ویروسی است و نیازی به درمان جراحی ندارد. عده بسیار کمی از افراد (معمولاً افرادی که بیماری مزمن کبد دارند و یا افراد با سن بالا) دچار نارسایی کبد در اثر آلودگی با ویروس هپاتیت A می‌شوند که در این صورت هپاتیت برق‌آسا نامیده می‌شود که تهدید‌کننده حیات بوده و برخی از افراد در این شرایط احتیاج به پیوند کبد خواهند دا

 

 

 

 علت

 

خشک شدن موارد نامبرده می‌توانند برای یک هفته و یا بیشتر آلودگی را منتقل نمایند. در موارد ابتلا به هپاتیت B حاد، پس از تولید شدن آنتی بادی ضد آنتی ژن سطحی ویروس هپاتیت B در بدن (HBsAb) دیگر بیماری قابل سرایت نیست. در صورت ابتلا به هپاتیت B مزمن امکان انتقال ویروس در تمام عمر وجود دارد.

 

هپاتیت

 هپاتیت  B

 

عواملی که احتمال ابتلا به هپاتیت B را افزایش می دهند

 

 

برخی عادات شخصی و بعضی از مشاغل خطر ابتلا به هپاتیت B را افزایش می دهند. افراد در معرض خطر حتماً باید واکسن هپاتیت B را دریافت نمایند. افراد در معرض خطر عباتند از:

  1. افرادی که شریک جنسی آنها مبتلا به هپاتیت B است.
  2. کسانی که شریک های جنسی متعدد دارند و از وضعیت سلامت آنها مطمئن نیستند.
  3. کسانی که از سوزن مشترک برای تزریق مواد مخدر استفاده می کنند.
  4. کارکنان بهداشتی مانند پزشکان و دندانپزشکان و پرستاران، تکنسین‌های آزمایشگاه و دانشجویان پزشکی
  5. افرادی که مسئولیت کفن ودفن اموات را دارند.
  6. کارکنان و ساکنان مراکز نگهداری افراد عقب ‌مانده ذهنی
  7. کارکنان زندانها و زندانیان طولانی مدت
  8. افرادی که با مبتلایان به هپاتیت B مزمن زندگی می کنند.
  9. افرادی که از تاتو و دیگر ابزارهای سوراخ کننده پوست که چندان با دقت تمیز نشده باشند استفاده کنند.
  10. نوزادانی که از مادران مبتلا به هپاتیت B متولد می شوند.
  11. بیمارانی که دارند و فاکتورهای انعقادی دریافت میکنند.
  12. بیمارانی که دیالیز می شوند.
  13. همجنس بازان

پیشگیری

 

 

جهت محافظت از خود در برابر آلوده شدن با ویروس هپاتیت B باید از تماس با خون و دیگر ترشحات بدنی افرادی که سلامتی وسابقه جنسی آنها برای شما مشخص نمی‌باشد، پرهیز نمائید. به نکات زیر توجه نمائید:

  1. هنگام رابطه جنسی از کاندوم استفاده نمائید.
  2. از سوزن تزریقی مشترک با دیگران استفاده نکنید.
  3. در هنگام کار با خون از دستکش استفاده نمائید .
  4. ازتیغ اصلاح ومسواک مشترک با دیگران استفاده نکنید.

 

پیشگیری قبل از تماس با ویروس هپاتیت B

واکسیناسیون علیه هپاتیت B موثرترین راه برای جلوگیری از ابتلا به هپاتیت B می‌باشد. در صورتیکه ۳ نوبت واکسن هپاتیت B را دریافت نمائید تا ۹۵% علیه این بیماری ایمن خواهید بود. ایمنی واکسیناسیون برای حدود ۱۵ سال باقی خواهد ماند، انجام واکسیناسیون در موارد زیر پیشنهاد می‌شود:

  1. تمام نوزادان تازه متولّد شده
  2. تمامی افراد ۱۸ سال و یا کمتر که تاکنون واکسن هپاتیت B را دریافت نکرده‌اند.
  3. معتادان تزریقی
  4. افرادی که بیش از ۱ شریک جنسی در ۶ ماه اخیر داشته‌اند و یا سابقه یکی از بیماری‌های مقاربتی را دارند.
  5. مردان هم جنس باز
  6. هم خانه بودن و یا تماس جنسی با فرد مبتلا به هپاتیت B
  7. افرادی که دچار اختلالات انعقادی هستند ( مثل هموفیلی) و فاکتورهای انعقادی را از خونهای اهداشده دیگران دریافت می‌کنند.
  8. افراد مبتلا به نارسایی شدید کلیه که نیاز به همودیانیر دارند.
  9. کارکنان مراکز بهداشتی و بیمارستان‌‌ها که با خون بیماران تماس دارند.
  10. افرادی که در زندانها و موسسات نگهداری افراد ناتوان و عقب مانده کار و زندگی می کنند.

اگر جزء هیچ کدام از گروههای فوق نیستید باز هم با پزشک خود راجع به دریافت واکسن مشورت نمائید. ۴۰ – ۳۰% از مبتلایان به هپاتیت B در هیچ کدام از موارد فوق قرار نمی‌گیرند.

در موارد زیر بعد از واکسینه شدن باید آزمایش خون جهت اطمینان از ایمنی بخشی واکسن انجام شود:

  1. افراد مبتلا به نقص ایمنی
  2. کارکنان مراکز بهداشتی
  3. افرادی که شریک جنسی شان به هپاتیت B مزمن مبتلاست.

 

پیشگیری در صورت تماس با ویروس هپاتیت B

اگر تا بحال واکسن هپاتیت B را در یافت نکرده اید باید یک نوبت ایمونوگلوبولین هپاتیت B و نوبت اول از واکسن ۳ مرحله‌ای هپاتیت B را دریافت نمائید. این درمان باید در مدت حداکثر ۷ روز پس از فرو رفتن سوزن آلوده به بدن و ۲ هفته پس از تماس جنسی مشکوک صورت گیرد. هر چه زودتر درمان انجام شود

 

کارائی درمان بالاتر خواهد رفت.

اگر قبل از تکمیل شدن ۳ دوره واکسن هپاتیت B، با ویروس تماس داشتید می‌توانید سریعاً یک دوز ایمونوگلوبولین ضد هپاتیت B را دریافت کنید و جهت تکمیل واکسیناسیون خود در طی ۱۴ روز اقدام نمائید.

 

 

 

واکسن

واکسن هپاتیت B، تا حد زیادی از ابتلای به این بیماری جلوگیری می‌کند. در پاسخ به واکسن، بدن آنتی بادی ضد ویروس هپاتیت B را می‌سازدکه یک نوع ایمنی فعال محسوب می‌شود. این واکسن:

  1. در ۳ مرحله تزریق می‌شود.
  2. منع مصرف در دوران بارداری و شیردهی ندارد.
  3. حداقل برای مدت ۱۵ سال بدون نیاز به آزمایش یا دریافت واکسن مجدد، قادر به ایجاد ایمنی خواهد بود.
  4. سبب ایجاد هپاتیت B و ایدز نمی‌شود.
  5. ممکن است احساس درد و ناراحتی در موضع تزریق و یا تب خفیف ایجاد نماید.

این واکسن برای تمامی کودکان از تولد تا ۱۸ سالگی، و نیز بالغینی که در معرض خطر هستند و سابقه ایمن سازی ندارند پیشنهاد می‌شود. ممکن است آزمایش برای تعیین ایمنی بدن (اندازه گیری سطح آنتی بادی )نسبت به ویروس هپاتیت B در بالغین که از سابقه واکسیناسیون خود اطلاع ندارند لازم باشد.

ایمن سازی نوزادان:

۳ نوبت تزریق واکسن، ایمنی طولانی مدت ایجاد می‌کند. تمام نوزادانی که وزن بیش از ۲۰۰۰ گرم دارند اولین دوز واکسن را بعد از تولد و قبل از ترخیص از بیمارستان دریافت می‌کنند. نوزادان نارس و یا نوازادانی که وزن کمتر از ۲۰۰۰ گرم دارند، در صورتیکه مادرشان مبتلا به هپاتیت B نباشد، باید تا ۱ ماهگی صبر کرده و در ۱ ماهگی اولین دوز واکسن هپاتیت B را دریافت نمایند. در صورتیکه مادر در زمان زایمان به ویروس هپاتیت B آلوده نباشد زمان دومین تزریق ۱ ماه پس از اولین دوز واکسن خواهد بود. و سومین دوز واکسن باید در سن ۶ ماهگی تزریق شود. محل تزریق واکسن در بازو و یا ران می‌باشد.

اگر مادر آلوده به ویروس باشد ( در هنگام زایمان) نوزاد وی در طی ۱۲ ساعت اول تولد باید ایمونوگلوبولین ضد هپاتیت B را علاوه بر واکسن هپاتیت B دریافت کند. دومین دوز در ۱ ماهگی و سومین دوز در ۶ ماهگی تزریق خواهد شد.

علائم 
کمتر از نیمی از افراد مبتلا به هپاتیت B کوتاه مدت یا حاد علامتدارمیشوند. علائم شامل موارد زیر می باشد:

  1. یرقان (زرد شدن سفیدی چشم و پوست): یرقان نشانه تأیید کننده هپاتیت بوده ودراکثر بیماران رخ نمی‌دهد و معمولاً وقتی ظاهر می‌شود که سایر علائم هپاتیت B در حال فروکش کردن باشند.

 

  1. خستگی شدید
  2. تب خفیف
  3. سردرد

 

  1. بی اشتهایی
  2. حالت تهوع
  3. استفراغ
  4. احساس ناراحتی مداوم در قسمت فوقانی راست شکم زیر دنده‌ها (محل قرارگیری کبد): در اکثر موارد احساس ناراحتی در صورت وارد آمدن آسیب به بدن و یا فعالیت کردن افزایش می‌یابد.
  5. اسهال یا یبوست
  6. دردهای عضلانی
  7. درد مفاصل
  8. بثورات پوستی

اکثر افراد مبتلا به هپاتیت B مزمن علامتی ندارند و تصادفاً در حین انجام آزمایش خون، اهدا خون و یا انتقال بیماری به یکی از افراد خانواده متوجه بیماری می شوند. حتی برخی بیماران تنها هنگام بروز عوارض بیماری مثل سیروز یا سرطان کبد (هپاتوسلولار کارسینوما) متوجه بیماری خود می‌شوند که البته این موارد شایع نیستند.

 

 

کی به پزشک مراجعه کنم 

 

در صورت وجود موارد زیر حتماً به پزشک مراجعه نمائید:

  • اگر عوامل خطرساز هپاتیت ویا علایم این بیماری را دارید.
  • با بیمار هپاتیتی زندگی می کنید و یارابطه جنسی دارید.
  • با خون و ترشحات بدنی بیمار هپاتیتی مثل مایع منی،ترشحات واژینال،خون قاعدگی تماس داشته اید.

در صورتیکه مبتلا به هپاتیت Bهستید و در اثر استفراغ زیاد وتحمل نکردن مایات دچار کم آبی شده ایدو یا هر کدام از علائم زیر که حاکی از نارسائی در حال پیشرفت کبد می‌باشد، راداریدبلافاصله به پزشک متخصص مراجعه نمائید.

  1. تحریک پذیری زیاد
  2. عدم توانایی در فکر کردن و کارهای ذهنی
  3. خواب آلودگی شدید
  4. تورم دستها و پاها، شکم با یا بدون ورم صورت
  5. خونریزی از بینی، دهان،مقعد ( شامل وجود خون در مدفوع) و یا خونریزی زیرپوستی

در صورتیکه شاهد بیهوش شدن فرد مبتلا به هپاتیت B هستید، حتماً با اورژانس پزشکی تماس بگیرید.

به چه کسانی می‌توان مراجعه نمود :

  1. پزشکان عمومی
  2. متخصصین اطفال
  3. متخصصین داخلی
  4. متخصصین عفونی

اگر دچار عوارض هپاتیت شده‌اید مجموعه‌ای از یک متخصص بیماری‌های گوارش و کبد و متخصص بیماری‌های عفونی می‌توانند به شما کمک نمایند

 

 

آزمون های تشخیصی 

 

 

پزشک از راه پرسیدن تاریخچه پزشکی وبهداشتی شما،انجام معاینات دقیق جسمی وانجام یک سری آزمایش قادر به تشخیص بیماری شما خواهد بود.

آزمایشات تشخیصی عبارتند از:

  • اندازه گیری آنتی ژنها وآنتی بادیهای ویروس هپاتیت: این آزمایشات میتوانند سطح ایمنی شما را در برابر این ویروس و اینکه آیا جدیداً مبتلا شده اید یا بیماری در بدن شما حالت مزمن پیدا کرده است و قابلیت انتقال بیماری به دیگران رامشخص نمایند.
  • DNA ویروس هپاتیت B: که از طریق بررسی ژنتیک مورد مطالعه قرار می‌گیردو مشخص کننده تکثیر ویروس در بدن شما ( فاز فعال) و نیز قابلیت انتقال ویروس می‌باشد.

در صورتیکه نتایج آزمایشات فوق منفی باشد، آ‍زمایشهایی جهت تشخیص ویروس هپاتیت A‌، هپاتیت C و ابشتاین ویروس ( عامل بیماری مونو نوکلئوز عفونی) که همگی می‌توانند سبب هپاتیت شوند، انجام خواهد شد. اگر هیچ گونه عامل ویروسی برای هپاتیت یافت نشد، باید تستهای دیگر که علّت التهاب کبد را مشخص می‌کنند انجام شوند. همچنین انجام تستهای مشخص کننده ابتلا به هپاتیت D همزمان با هپاتیت B الزامی است.

آزمایشات کبد عبارتند از:

  • اندازه‌گیری بیلی روبین، آلبومین و زمان پروتروبین (PT) که مشخص کننده کفایت عملکرد کبدی می‌باشند همچنین ممکن است کلسترول نیز اندازه‌گیری شود.
  • آنزیم آلانین آمینوترانسفراز کبد (ALT) و آسپارتات آمینوترانسفراز (AST)، آلکالین فسفاتاز و لاکتیک دهیدروژناز (LDH) می‌توانند در تعیین تخریب و یا التهاب کبد کمک کننده باشند. این آزمایشات که آنزیمهای کبدی را اندازه‌گیری می‌کنند به تنهایی جهت تشخیص هپاتیت B کافی نبوده و معمولاً آزمایشات تکمیلی دیگری نیز لازم است.

آزمایشاتی نیز ممکن است زمانی که امکان مزمن شدن بیماری شما و نیز نیاز به دریافت داروهای ضدویروسی وجود دارد انجام شوند. تست‌های زیر برای ارزیابی درمان و میزان کنترل تخریب کبد در موارد هپاتیت B مزمن استفاده می‌شوند:

  • سونوگرافی شکم
  • سی‌تی اسکن
  • MRI ( در موارد معدودی استفاده می‌شود)
  • نمونه‌گیری از کبد (بیوپسی)
  • اگر مستعد ابتلا به هپاتوسلولار کارسینوما هستید باید آلفافیتوپروتئین (AFP) برای شما اندازه‌گیری شود. در صورت بالابودن AFP امکان هپاتوسلولار کارسینوما بالا می‌رود.

در صورت ابتلا به هپاتیت B مزمن باید پزشک مرتباً شما را ویزیت نماید و آزمایشات خون جهت ارزیابی عملکرد کبد شما و بررسی میزان فعالیت ویروس در بدن شما انجام شود. برخی از آزمایشات، گویای این مساله هستند که آیا ویروس هپاتیت Bدر کبد شما تکثیر می‌یابد؟ که در اینصورت شانس هپاتیت B مزمن بالا می‌رود. هپاتیت مزمن B می‌تواند منجر به سیروز کبدی و یا کارسینوم هپاتوسلولار شود

 

 

 

 

 

درمان 

درمان عفونت ویروسی هپاتیت B بستگی به میزان فعال بودن ویروس و میزان در خطر بودن شما برای آسیب‌ کبدی مانند «سیروز» دارد. هپاتیت B حاد معمولاً خودبه‌خود بهبود می‌یابد. درمان‌های خانگی برای فروکش کردن علائم آن استفاده می‌شود و سبب جلوگیری از گسترش ویروس می‌گردد. در عفونت مزمن هپاتیت B، درمان شامل بررسی شرایط و بیمار استفاده از داروهای ضد ویروسی جهت جلوگیری از آسیب رساندن به کبد می‌باشد. اگر بیماری به کبد آسیب جدی رسانده باشد، ممکن است جهت درمان پیوند کبد در نظر گرفته شود.

مراقبت در منزل:

  1. کاهش فعالیت: کاستن از میزان فعالیت و هماهنگ کردن آن با توان خود، نکته‌ای مهّم است. شما نباید دائماً در بستر استراحت نمائید اما باید به نیاز بدن خود، هنگامی که خسته می‌شوید توجه نمائید. از رفتن به سرکار و مدرسه مگر در صورتیکه حجم کارهایتان در توان شما باشد اجتناب کنید. از ورزش شدید بپرهیزید. بتدریج که بهتر می‌شوید می‌توانید رفته رفته به فعالیت معمولی خود باز گردید، در صورتیکه سریعاً و بدون توجه به توان خود، فعالیتهای عادی خود را شروع کنید ممکن است مجدداً بیمار شوید.
  2. تغذیه مناسب: اگر چه ممکن است اشتها نداشته باشید امّا تغذیه مناسب لازم است، اکثر مبتلایان با گذشت روز دچار بدتر شدن حالت تهوع و بی‌اشتهایی می‌شوند. خوردن یک وعده غنی و کامل در صبح و وعده‌های سبک‌تر در ساعات بعدی مفید می‌باشد. پزشکان رژیم غذایی پرکالری – پرپروتئین را برای بیماران هپاتیتی توصیه می‌کنند.
  3. جلوگیری از کم آب شدن بدن: بسیار مهّم است هنگامی که مبتلا به هپاتیت B هستید مخصوصاً اگر استفراغ می‌‌کنید آب به میزان زیاد بنوشید. اگر تحمل می‌کنید نوشیدن آب گوشت و میوه با توجه به تامین کالری بیشتر برای شما، مفید می‌باشد. بسیاری از نوشیدنیهایی که ورزشکاران استفاده می‌کنندو در فروشگاهها موجود می‌باشد در صورت استفراغ می توانندمواد معدنی و الکترولیت‌های ازدست رفته را جبران نمایند.
  4. اجتناب از الکل و داروها: هپاتیت متابولیسم الکل و برخی داروها را مختل می‌کند. این مواد روند تخریب کبد را تسریع می‌کنند. اگر داروی تجویز شده توسط پزشک را استفاده می‌کنید ممکن است پزشک مصرف دارو را تا بهبود کامل کبد به تعویق اندازد. به هر حال بدون توصیه پزشک، خودسرانه دارو مصرف نکنید. در مورد تمام داروهای مصرفی خود اعم از تجویز شده، داروهای گیاهی و استامینوفن از پزشک خود سؤال کنید. استامینوفن میتواند باعث تخریب کبد شود.
  5. کنترل خارش بدن: برخی از افراد مبتلا به هپاتیت، گاهی دچار خارش پوست بدن می‌شوند، کنترل این وضعیت با خنک نگهداشتن پوست، اجتناب از در معرض آفتاب قرار گرفتن، پوشیدن لباسهای نخی و استفاده از برخی داروها مقدور می‌باشد. در صورت تمایل به استفاده از دارو حتماً با پزشک خود مشورت نمائید و دستورات درج شده روی بسته دارو مطالعه کنید و در صورت بروز هر گونه عارضه، مصرف دارو را قطع نمائید.

 

درمانهای دیگر:

برخی از افراد مبتلا به هپاتیت B حاد دچار استفراغ و از دست دادن شدید آب می‌شوند در این موارد شاید نیاز به بستری در بیمارستان برای دریافت مایعات وریدی باشد.

 

درمان دارویی:

برای افراد مبتلا به هپاتیت B حاد استفاده از دارو های ضدویروسی توصیه نمی‌شود. در هپاتیت B مزمنکه ویروس دارای فعالیت تکثیر شونده بوده و یا روند تخریبی کبد شروع شده باشد این دارو ها توصیه می شوند. در واقع دریافت داروهای ضدویروسی در موارد مزمن هپاتیت B بستگی به حضور آنتی ژن سطحی ویروس هپاتیت B (HBSAg)، مقدار DNA این ویروس و نیز میزان آنزیمهای کبدی در خون دارد.

داروهای ضدویروسی که مورد استفاده قرار می‌گیرند:

  1. اینترفرون‌ها مانند interferon alfa-2b و pegylated interferon alfa -2a.
  2. مهارکننده آنزیم نوکلئوزید ترانس کریپتاز معکوس (NRTIS) مانند adefovir, lamivudine, and entecavir.

سنجیدن فوائد درمان در مقابل خطرات آن الزامی است. درمان در ۴۰% موارد هپاتیت B مزمن مفید خواهد بود.

 

درمان جراحی:

هپاتیت B کبد را آلوده می‌کند و معمولا نیاز به درمان جراحی ندارد. بیماران مبتلا به هپاتیت مزمن که مبتلا به آسیب کبدی جدی شه اند است ممکن است نیاز به پیوند کبد داشته باشند. در موارد کمی هپاتیت B حاد سریعاً به سمت نارسائی کبد پیش می‌رود که هپاتیت برق آسا نامیده می‌شود. در این موارد نیز شاید نیاز به پیوند کبد باشد

 

 

سیر بیماری 

علائم ابتلا به ویروس هپاتیت B، در صورت بروز، در فاصله ۹۰-۶۰ روز (ممکن است ۱۸۰-۴۵ روز) بعد از ورود ویروس به بدن بروز می‌نماید. اکثر افراد مبتلا به هپاتیت B حاد می‌شوند که در این موارد اکثر بیماران بعد از ۳-۲ هفته به تدریج بهتر شده و بعد از۸-۴ هفته کاملاً بهبود می‌یابند. دربدن بیماران آنتی ‌بادی علیه ویروس هپاتیت B ساخته می‌شود که سبب جلوگیری مادام‌العمر افراد از ابتلا مجدد می‌شود. تنها افراد معدودی (اکثراً در سنین بالا) علائم طول کشنده دارند.

عده کمی علائم را برای مدت چند ماه خواهند داشت که این عده ممکن است نشانه‌هایی از نقص در عملکرد کبد قبل از اینکه که کاملاً هپاتیت حادشان بهبود یابد داشته باشند.

حدود ۲۵% از افراد مبتلا به هپاتیت B حاد دچار درد مفاصل و بثورات جلدی می‌شوند. در موارد نادری ورم آنژیونوروتیک شامل تورم لبها، زبان ، تورم حنجره و تارهای صوتی و یا درد در شکم رخ می‌دهد.

در هپاتیت B مزمن بیمار حامل ویروس هپاتیت B برای مدت ۶ ماه و یا بیشتر و گاهی تمام عمر خواهد بود. استعداد ابتلا به فرم مزمن بیماری بستگی به سن ابتلای اولیه به هپاتیت B دارد.

۹۰% از نوزادانی که در بدو تولد آلوده به ویروس هپاتیت B شده‌اند، به فرم مزمن بیماری مبتلا خواهند شد. حدود ۳۰% از کودکانی که بعد از تولد در سنین بین ۵-۱ سالگی مبتلا شده‌اند و نیز ۶% از کودکان بزرگتر، جوانان و بالغین به هپاتیت B مزمن مبتلا خواهند شد.

اگرچه اکثر مبتلایان به هپاتیت B مزمن دچار عوارض آن نمی‌شوند ولی ۲۵-۱۵% از مبتلایان در اثر سیروز یا سرطان کبد فوت خواهند نمود.

شانس ابتلا به سیروز در صورت دارا بودن آنتی‌ژن خاصی از ویروس هپاتیت (HBe)، سن بالاتر از ۴۰سال و بالا رفتن سطح آنزیم‌های کبدی در خون، بالاتر خواهد بود.

در موارد زیر سن ابتلا به سرطان (هپاتوسلولار کارسینوما) افزایش می‌یابد.

  1. جنس مرد
  2. داشتن سابقه فامیلی (ابتلا به سرطان کبد)
  3. سن بالای ۴۰ سال
  4. ابتلا به سیروز
  5. ابتلا به هپاتیت C همزمان

مشکلات غیر شایع دیگری که در ارتباط با هپاتیت B رخ می‌دهند عبارتند از :

  • عفونت هپاتیت D : که فقط در افراد مبتلا به هپاتیت B رخ می‌دهد و می‌تواند سبب وخیم شدن هپاتیت B شود.
  • هپاتیت فولمیننت (برق‌آسا) : که سبب آسیب ناگهانی و وخیم کبد شده و بستری در بیمارستان ضرورت دارد.

واسکولیت (تورم عروقی) : که سبب بیماری کبد، آرتریت (تورم مفاصل)، درد شکم، التهاب عصب (مونونوریت) و بروز پدیده رینود و التهاب و آسیب کلیه می‌شود

 

 

 

 

آیا باید داروهای ضد ویروسی برای درمان هپاتیت مزمن خود دریافت کنم؟ با کمک این اطلاعات می توانید در روند تصمیم گیری در مورد درمانتان همکاری کنید و به توصیه های پزشکان اعتماد نمایید.

نکات مهم در تصمیم گیری:

درمان ضد ویروسی برای تمامی بیماران مبتلا به هپاتیت B مزمن پیشنهاد نمی‌شود و می‌تواند به عنوان یک انتخاب برای افرادی که در معرض آسیب و تخریب کبدی مانند سیروز قرار دارند باشد .درمان ضدویروسی در صورتیکه آسیب جدی به کبد وارد شده باشد کمک کننده نخواهد بود. اگر یکبار درمان دارویی دریافت نموده‌اید بهبودی حاصل نکرده و یا بیماری شما عود کرده است روند درمان شما تغییرخواهد کرد. با پزشک معالج خود در مورد نحوه تصمیم گیری صحبت نمائید. موارد زیر را هنگام اخذ تصمیم در نظر داشته باشید:

  • اگر به هپاتیت B حاد مبتلا هستید، نیازی به درمان دارویی ندارید و معمولاً خود به خودبیماری از بین می‌رود.
  • در صورت ابتلا به هپاتیت B مزمن در موارد زیر درمان دارویی پیشنهاد می‌شود:
    • بالا بودن DNA ویروس هپاتیت B در خون
    • بالا بودن آنزیمهای کبدی
    • وجود بیماری کبدی
  • در صورتیکه آنزیمهای کبدی شما در حد طبیعی و یا اندکی بالاتر از طبیعی باشد و بیوپسی کبدتان نمایانگر آسیب و تخریب کبدی نباشد نیازی به درمان دارویی ندارید.

داروهای ضد ویروسی:

۱٫اینترفرونها (interferon alfa-2b و pegylated interferon alfa-2a) که به صورت تزریقی استفاده می‌شوند.

۲٫مهارکننده های نوکلئوزید ترانس کریپتاز معکوس (NRTIS) مانند adefovir, lamivudine, و entecavir که به شکل خوراکی استفاده می‌شوند.

 

مقایسه داروهای ضدویروسی

دارو دلایل استفاده از دارو دلایل عدم استفاده از دارو
اینترفرون
  • جلوگیری ازتکثیر ویروس در ۳۵% موارد
  • عدم وجود مقاومت ویروس به این دارو
  • سه بار در هفته تزریق می‌شود.
  • به سیروز مبتلا باشید.
  • عضو پیوندی در بدن داشته باشید.
  • عوارض جانبی شامل علائم سرماخوردگی معمولاً مانند سردرد و درد عضلانی
  • ممکن است علائمی شدید از افسردگی دیده شود.
  • عود بیماری ممکن است بعد از درمان رخ دهد.
پگ اینترفرون مطالعات اولیه پیشنهاد می‌کنند که این دارو اثر بهتری در درمان هپاتیت مزمن B نسبت به لامی وودین داشته و ۱ بار در هفته تزریق می‌شود.
  • مبتلا به سیروز باشید.
  • عضو پیوندی در بدن داشته باشید.
  • عوارض جانبی شامل علائم سرماخوردگی معمولاً مانند سردرد و درد عضلانی
  • ممکن است افسردگی ایجاد شود که می‌تواند شدید باشد .
  • پگ اینترفرون در سال ۲۰۰۵ به تصویب انجمن غذا و داروی آمریکا برای درمان هپاتیت B مزمن رسیده است و اثرات دراز مدت آن مشخص نمی‌باشد. اما برای درمان هپاتیت C از سال ۲۰۰۲ استفاده می‌شود.
لامی وودین
  • توانایی تحمل عوارض جانبی اینترفرون را ندارید.
  • لامی وودین آسیب کبدی را در حدود نیمی از افرادی که از آن استفاده می‌کنند کاهش می دهد.
  • اگر سیروز داشته باشید می‌توانید از لامی وودین استفاده کنید.
  • در صورت داشتن سیستم ایمنی ضعیف نیز می‌توانید از این دارو استفاده کنید.
  • بندرت لامی وودین عوارض جانبی دارد.
  • بعد از ۱ سال مقاومت دارویی ایجاد می‌شود. هر چه مدت بیشتری لامی وودین مصرف کرده باشید احتمال ایجاد مقاومت به آن بیشتر است.
  • احتمال عود بعد از پایان درمان وجود دارد.
آدفوویر
  • در نیمی از مصرف کنندگان سبب کاهش آسیب کبدی می شود.
  • در درمان هپاتیت B در موارد مقاوم به لامی وودین استفاده می‌شود.
  • احتمال مقاوم شدن به آن کمتر از لامی وودین می‌باشد.
  • عوارض جانبی کمتری دارد.
  • در سال ۲۰۰۲ تائید شده لذا عوارض دراز مدت آن مشخص نمی‌باشد.
  • بعد از درمان با این دارو ممکن است سطح آنزیمهای کبدی بالا رود.
  • اگر مشکل کلیوی دارید می‌تواند سبب آسیب بیشتر به کلیه شود.
  • سبب کاهش اثر داروهای استفاده شده در درمان ایدز می‌شود.
انتکاویر
  • تحقیقات اولیه نشان می‌دهند که این دارو اثر بیشتری از لامی وودین دارد و سبب کاهش بیشتر التهاب و آسیب کبدی می‌شود.
  • عوارض جانبی شامل سردرد، دل درد، اسهال، احساس خستگی و گیجی دارد.
  • این دارو در سال ۲۰۰۵ تائید شده و عوارض مصرف دراز مدت آن شناخته شده نمی‌باشد

 

 

هپاتیت

 هپاتیت C

علت

هپاتیت C توسط ویروس هپاتیت C که در سلول‌های کبد زندگی کرده و سبب بیماری کبدی می‌شود، ایجاد می‌گردد.

روش انتقال و سرایت بیماری:

  • ورود خون آلوده به خون شما سبب انتقال بیماری می‌شود.

تماس‌های معمولی مانند در آغوش گرفتن، بوسیدن، عطسه و سرفه کردن و یا استفاده از آب و

  • غذای دیگران سبب بیمار شدن نمی‌شوند.
  • در معتادان تزریقی که از سوزن‌های تزریق مشترک استفاده می‌کنند، بالاترین میزان ابتلا به هپاتیت C وجود دارد.
  • قبلاً انتقال این ویروس از طریق خون‌ها و اعضای اهدایی آلوده صورت می‌گرفت اما در حال حاضر تمام خون‌ها و اعضای اهدا شده از نظر آلودگی با ویروس هپاتیت C آزمایش می‌شوند.
  • احتمال انتقال بیماری از طریق رابطه جنسی کم است خصوصاً اگر شما تنها با یک نفر و برای مدت طولانی رابطه داشته باشید. در هر حال شما می توانید از کاندوم استفاده کنید.
  • در موارد نادری، هپاتیت C از طریق مادر آلوده به نوزاد منتقل ‌می شود. احتمال انتقال ویروس از مادر باردار به جنین حدود ۵% می‌باشد و در زمان زایمان منتقل می شود و راهی برای کاهش خطر آن وجود ندارد.
  • شیردهی سبب انتقال ویروس نمی‌شود و در صورتی که نوک پستان مادر زخم یا خونریزی داشته باشد، احتمال انتقال بیماری وجود دارد.
  • اگر با فرد مبتلا به هپاتیت C زندگی می‌کنید نگران نباشید تنها وسائلی مانند تیغ اصلاح، مسواک، ناخن‌گیر که با خون تماس دارند را به صورت مشترک استفاده ننمائید.
  • علی‌رغم احتمال پایین انتقال هپاتیت C ، همسر و شریک جنسی، و اعضای خانواده باید از نظر ابتلا به هپاتیت C آزمایش شوند و در صورت نیاز تحت درمان قرار گیرند.

 

دوره کومون و بیماری‌زایی:

دوره کومون عبارت است از فاصله زمانی بین ورود ویروس به بدن تا بروز علائم بیماری که از ۲ هفته تا ۶ ماه متفاوت است. هر کس تست هپاتیت C او مثبت است می تواند بیماری را به دیگران منتقل کند

 

 

 

 

پیشگیری

هپاتیت C واکسن ندارد اما می‌توان با اقداماتی از آن پیشگیری نمود.

  • از سوزن تزریق مشترک با دیگران استفاده نکنید.
  • اگر در مراکز بهداشتی درمانی شاغل می‌باشید برای تماس با خون بیماران، سوزن و وسایل برنده آلوده، حتماً از دستکش پلاستیکی استفاده نمائید.
  • در صورت تمایل به تاتو کردن، درمان با طب سوزنی و یا هر عملی که توسط فرو رفتن ابزار تیز و برنده در بدن صورت می‌گیرد، حتماً از تمیز بودن آنها اطمینان داشته باشید.

اگر آزمایش شما از نظر آلودگی به هپاتیت C مثبت است جهت جلوگیری از انتقال این ویروس به نکات زیر دقت کنید:

  1. تیغ اصلاح، مسواک و ناخن‌گیر و هر وسیله‌ای که ممکن است به خون شما آغشته شده باشد را در دسترس دیگران نگذارید و با آب و صابون آنها را تمیز نگهدارید.
  2. زخم‌ها و خراش‌ها و تاول‌های پوستی خود را بپوشانید.
  3. حتماً مراقب تامپونها، دستمال‌های بهداشتی و باندهایی که با خون شما تماس دارند باشید.
  4. از سرنگ مشترک با دیگران استفاده ننمائید.
  5. از اهدا خون و اعضا به دیگران اجتناب نمائید.

می‌توانید به کودک خود شیر دهید اما باید دقت داشته باشید که نوک پستان‌های شما زخم و خراشی

علائم 

دو فرم هپاتیت C وجود دارد: فرم حاد و فرم مزمن. فرم حاد یعنی اینکه اخیراً به هپاتیت C مبتلا شده‌اید در حالیکه در فرم مزمن، بیش از ۶ ماه از زمان ابتلا می‌گذرد. ۸۵% افراد مبتلا به هپاتیت C در نهایت به فرم مزمن مبتلا می‌شوند.

هپاتیت C اغلب بدون علامت است و اکثر افراد ۱۵ سال و یا بیشتر مبتلا به بیماری هستند که معمولاً بصورت اتفاقی طی انجام آزمایشات معمولی و یا اهدای خون، بیماری تشخیص داده می‌شود. بالا بودن آنزیم های کبدی می تواند اولین علامت بیماری باشد.

اگر بیمار علامت دار شود علائم عبارتند از:

  1. خستگی
  2. درد مفاصل
  3. دل درد
  4. خارش پوست
  5. درد عضلانی
  6. تیره شدن ادرار
  7. یرقان و زردی ( زرد شدن سفیدی چشم و پوست)

هپاتیت C معمولاً باعث تخریب تدریجی کبد شده و حدود ۲۵% افراد با هپاتیت C مزمن بعد از حدود ۲۰ سال به آسیب جدی کبد ( نارسایی کبد) یا سیروز و سرطان کبد مبتلا می‌شوند.

علائم سیروز عبارتند از:

  1. قرمزی کف دستان بعلت اتساع و گشاد شدن عروق کوچک
  2. شبکه‌های عروقی که منظره‌ای شبیه عنکبوت زیر پوست ایجاد می‌کنند ( مخصوصاًدر پوست قفسه سینه، شانه‌ها و صورت)
  3. بزرگ شدن شکم
  4. تحلیل رفتن عضلات
  5. خونریزی گوارشی بعلت اتساع وریدهای گوارشی که می‌تواند خطرناک باشد.

۶٫آسیب به مغز و سیستم عصبی که آنسفالوپاتی نامیده می‌شود که سبب مشکلاتی از جمله گیجی، عدم تمرکز و اختلال حافظه می‌شود

 

کی به پزشک مراجعه کنم 

 

به پزشک مراجعه کنید در صورتی که:

  1. در صورتی که در معرض خطر ابتلا به هپاتیت C هستید.
  2. در تماس با هپاتیت C بوده اید.
  3. علائم هپاتیت C را دارید.
  4. آزمایش خون شما برای هپاتیت C مثبت بوده است.

در صورتی که مبتلا به هپاتیت C هستید و دچار هر یک از علائم زیر شدید به اوژنس مراجعه کنید:

  1. احساس گیجی و یا داشتن توهم
  2. خونریزی از مقعد یا استفراغ خونی

به چه کسانی می‌توان مراجعه نمود :

  1. پزشکان عمومی
  2. متخصصین اطفال
  3. متخصصین داخلی
  4. متخصصین عفونی

اگر دچار عوارض هپاتیت شده‌اید مجموعه‌ای از یک متخصص بیماری‌های گوارش و کبد و متخصص بیماری‌های عفونی می‌توانند به شما کمک نمایند

 

 

آزمون های تشخیصی 

 

گرفتن شرح حال و انجام معاینه دقیق پزشک را در تشخیص هپاتیت C یاری می‌کند و اگر به هپاتیت C مشکوک شد یک آزمایش خون جهت ارزیابی وجود آنتی‌بادی ضدویروس هپاتیت C درخواست می‌کند.

که درصورت مثبت بودن نتیجه این آزمایش، آزمایش دیگری جهت بررسی ژنتیکی ویروس (RNA) انجام می‌شود. که آزمایش آنتی‌بادی، ابتلای قبلی و آزمایش ژنتیکی فعال بودن هپاتیت C در حال حاضر و نوع ویروس هپاتیت C را نشان می‌دهد.

در صورت مثبت بودن آزمایشات فوق، ممکن است پزشک بیوپسی از کبد (نمونه‌گیری از کبد)انجام دهد برای این که مشخص شود آیا ویروس به کبد شما آسیبی رسانده یا نه. در طی بیوپسی، از بین دنده‌ها سوزنی وارد کبد کرده و نمونه تهیه می‌کند و نمونه را زیر میکروسکوپ بررسی خواهد کرد.

ممکن است پزشک سی‌تی‌اسکن و MRI یا سونوگرافی نیز جهت بررسی احتمالی سرطان کبد درخواست نماید.

 

 

درمان 

هپاتیت C همیشه نیاز به درمان ندارد. درمان بستگی به نوع بیماری، نوع ویروس، میزان تخریب کبدی و وضعیت عمومی سلامت شما دارد. دارو هایی که بکار می رود گران قیمت و دارای عوارض جانبی هستند و برای همه مفید نمی باشند.

درمان و مراقبت در منزل:

روش‌های زیر وضعیت روحی و جسمی شما را بهبود بخشد:

  1. کم کردن تحرک: کاهش فعالیت‌ها و استراحت بیشتر در رفع خستگی شما کمک کننده است با کمک دیگران برنامه کاری خود را سبک‌تر و قابل انعطاف‌تر نمائید.
  2. ورزش: ورزش می تواند انرژی شما را افزایش داده و افسردگی را کاهش دهد. ورزش آئروبیک بسیار مناسب است. فردای روز مصرف پگ اینترفرون از ورزش هایسنگین خود داری کنید.
  3. برنامه غذایی مرتب و مقوی: بی‌اشتهایی و حالت تهوع در هپاتیت C رخ می‌دهد در این صورت باید تعداد وعده‌ها بیشتر شده و مقدار غذا در هر وعده کم شود. اگر بعدازظهرها دچار حالت تهوع می‌شوید وعده غذایی مقوی و کاملی را صبح استفاده کنید. رژیم غذایی مناسب عبارت است از استفاده زیاد از سبزیجات و میوه‌ها و محدود کردن قندها و چربی‌ها. اگر سیروز دارید مصرف نمک و پروتئین زیاد، خوب نیست.
  4. اجتناب از الکل و داروها: الکل و برخی داروها سبب آسیب‌ رساندن به کبد می‌شوند اجتناب از آنها در صورت ابتلا به هپاتیت C امری ضروری است. در مورد الکل و داروهای مورد استفاده خود با پزشک صادق باشید و اگر تصمیم به ترک اعتیاد خود به این مواد را دارید با پزشک خود مشورت کنید. در مورد تمام داروهای نسخه شده و حتی گیاهی نیز با پزشک خود مشورت نمائید.
  5. کنترل خارش بدن: در صورت ابتلا به خارش بدن حتماً با پزشک خود مشورت نمائید تا داروی مناسب برای شما تجویز شود. به دستورات درج شده روی بسته دارو عمل کرده و در صورت بروز هرگونه عارضه مصرف دارو را قطع نمائید.
  6. کمک گرفتن برای رفع افسردگی: افسردگی در تمام بیماری‌های مزمن و طولانی مدت ممکن است رخ دهد و یا افسردگی می‌تواند یکی از عوارض داروهای ضدویروسی استفاده شده در درمان هپاتیت C باشد. حتماً در مورد دریافت داروهای ضدافسردگی و یا مشاوره روانی با پزشک خود مشورت نمائید.
  7. کسب اطلاعات در مورد بیماری: داشتن اطلاعات بیشتر در مورد هپاتیت C شما را در کنترل بیشتر بیماری کمک می‌کند. اطلاعات بیشتر در تصمیم‌گیری بهتر برای درمان و تغییرات در نحوه زندگی (چه از نظر جسمی و چه از نظر عاطفی و روانی) کمک کننده خواهد بود.

 

درمان دارویی:

هدف از درمان هپاتیت C محدود کردن و بازداشتن ویروس از آسیب رساندن جدی و بیشتر به کبد می‌باشد. درمان مقدماتی هپاتیت C بستگی به این دارد که به فرم حاد یا مزمن آن دچار شده باشید.

درمان هپاتیت C حاد و کوتاه مدت:

بدلیل عدم اطلاع از بیماری و بدون علامت بودن آن، درمان صورت نمی‌گیرد. در صورت اطلاع درمان در پیشگیری از بیماری طولانی مدت نقش خواهد داشت. البته هنوز بر سر این که چه زمانی درمان آغاز شود و نیز طول مدت درمان بحث وجود دارد.

درمان هپاتیت C مزمن و طولانی مدت:

اگر آزمایشات خون و بیوپسی کبد شما، مطرح کننده بیماری مزمن باشند، اما کبدتان سالم باشد ممکن است نیازی به درمان نداشته باشید. در حالیکه کبدتان آسیب دیده باشد نیاز به درمان ترکیبی دارید.

درمان ضدویروسی در موارد زیر پیشنهاد نمی‌شود:

  1. معتادان تزریقی و الکلیها (مصرف کنندگان متادون می‌توانند از این داروها استفاده کنند)
  2. مبتلایان به سیروز پیشرفته
  3. ابتلا به افسردگی شدید و دیگر اختلالات روانی
  4. حاملگی و یا تمایل به باردار شدن: در صورتیکه از داروهای ضد ویروسی استفاده کرده‌اید تا ۶ ماه پس از قطع دارو باید از ۲ روش پیشگیری از بارداری استفاده نمائید. (این داروها روی جنین اثر می‌گذارند)
  5. ابتلا به یک بیماری خودایمنی مثل لوپوس، سوریازیس، روماتوئید آرتریت و یا بیماری‌هایی مانند دیابت، بیماری قلبی و تشنج.

داروهای ضدویروسی در افراد ۱۸ سال به بالا که در خونشان ویروس وجود داشته و بیوپسی کبد نشان دهنده آسیب کبدی می‌باشد، توصیه می شود.

در مورد درمان ضدویروسی در کودکان ۱۷ – ۳ ساله اطلاعات کمی وجود دارد اما متخصصان معتقدند که کارآیی این داروها در اطفال مانند بالغین است و درمان ترکیبی با ریباویرین و اینترفرون در اطفال تائید شده است.

درمانهای دارویی ضدویروسی عبارتند از:

  1. پگ اینترفرون و بقیه انواع اینترفرونها که شبیه پروتئینی در بدن هستند که برای مبارزه با عفونت ایجاد می‌شود.
  2. ترکیب اینترفرونها با ریباویرین که شانس بهبودی را افزایش دهد.

ترکیب پگ اینترفرون و ریباویرین موثرتر از ترکیب سایر اینترفرون ها و ریباویرین می‌باشد. مصرف پگ اینترفرون بصورت تزریق هفتگی و طریقه مصرف ریباویرین ۲ قرص روزانه می‌باشد.

طول مدت درمان بستگی به نوع ویروس از نظر ژنتیکی دارد و از ۶ ماه تا ۱ سال طول می‌کشد. اگر پس از ۳ ماه بهبودی در کبد حاصل نشود مصرف دارو قطع خواهد شد.

درمان ترکیبی پگ اینترفرون و ریباویرین در ۵۰ تا ۸۰% موارد باعث درمان یا کنترل بیماری می شود.

گاهی اوقات درمان باعث کاهش تعداد ویروسها در خون نمی شود ولی با این حال برخی از مطالعات نشان داده که درمان باز هم می‌تواند از آسیب کبدی ‌ممانعت کرده و احتمال سیروز و سرطان کبد را کاهش دهد.

داروهای درمانی هپاتیت C گران قیمت بوده و دارای عوارضی از جمله خستگی، سردرد، تب، حالت تهوع، افسردگی، کم خونی، اختلالات تیروئید و مشکلات دیگری می‌شوند.

باید منافع درمان ضد ویروسی نسبت به مضار آن سنجیده شود. در تصمیم گیری برای دریافت درمان عجله نکنید زیرا هپاتیت C به آرامی پیشرفت می‌کند. حتماً در این زمینه با پزشک خود مشورت کنید.

اگر تمایل به دریافت داروی ضدویروسی نداشته باشید، پزشک شما را تحت بررسی دقیق و دوره‌ای قرار می‌دهد و هر ۵ – ۴ سال یکبار از شما بیوپسی کبد به عمل می‌آورد تا میزان آسیب کبدی شما را کنترل نماید.

درمان عدم پاسخ به دارو های ضد ویروسی:

گاهی اوقات با وجود ناموفق بودن اولین دوره درمان می شود دوره دیگری را امتحان کرد. این موضوع بستگی به آن دارد که چقدر خوب دوره اول را تحمل کرده باشید، چقدر درمان اولیه موثر بوده باشد، تفاوت دوز دارو با دوره اول چقدر باشد و نوع ویروس هپاتیت C چه باشد.

 

درمان جراحی:

در صورتیکه هپاتیت C سبب آسیب کبدی و نارسایی و از کار افتادن کبد شود، جهت افزایش طول عمر بیمار، پیوند کبد انجام می‌شود. که البته پیوند کبد عملی متداول و معمولی نمی‌باشد.

پیوند کبد عملی گران قیمت با خطر بالا بوده و پیدا کردن کبد اهدا شده نیز مشکل است. تنها افرادی که از سلامتی کامل برخورداند ( غیر از نارسایی کبد ) برای این عمل در نظر گرفته می‌شوند.

پیوند کبد برای معتادان تزریقی، الکلیها، مبتلایان به افسردگی شدید و یا اختلالات روانی مناسب نیست.

اگر پیوند کبد دریافت کردید تا آخر عمر باید تحت نظر متخصص بوده و جهت جلوگیری از پس زدن پیوند نیاز به مصرف داروهای سرکوب کننده ایمنی دارید.

هپاتیت C ممکن است سبب درگیر کردن کبد جدید شما نیز شود و می‌تواند مشکل اساسی ایجاد کرده و سبب از کار افتادن کبد پیوندی شود. با این حال اکثر بیماران پس از دریافت پیوند کبد از حال عمومی خوبی برخوردارند و می‌توانند به زندگی طبیعی خود بازگردند.

 

درمان‌های دیگر:

برخی از بیماران در پی یافتن درمان‌های تکمیلی و یا روش‌های درمانی دیگر برای هپاتیت C هستند. تا این زمان روش دیگری برای کاهش علائم و درمان این بیماری پیدا نشده است

 

 

سیر بیماری 

 

بعد از اینکه ویروس به بدن شما وارد می‌شود ممکن است دچار هپاتیت C حاد شوید که بیشتر افراد مبتلا به هپاتیت C حاد مشکل کبدی نداشته و بهبود می‌یابند.

بیش از ۸۵% از افرادی که به ویروس هپاتیت C دچار شده‌اند فرم مزمن بیماری در آنها ایجاد می‌شود.

هپاتیت C مزمن به مرور باعث ایجاد آسیبهای کوچک کبدی می‌شود که در صورتیکه میزان این آسیبها زیاد شود در عملکرد کبد شما تاثیر خواهد داشت و حدود ۲۵% از افراد مبتلا به هپاتیت C مزمن طی ۲۰ سال و یا بیشتر دچار مشکلات جدی کبدی مانند سیروز و هپاتوسلولار کارسینوما می‌شوند.

عوامل زیر می‌توانند احتمال ابتلاء شما به آسیب شدید کبدی افزایش دهند:

  1. میزان آسیب کبدی در زمان تشخیص بیماری
  2. سن بالای ۴۰ سال
  3. مصرف الکل
  4. مرد بودن
  5. چاقی
  6. دیابت
  7. ابتلا به HIV یا سایر بیماریهای سیستم ایمنی

با وجود این که اغلب افراد مبتلابه هپاتیت C مزمن، در اثر این بیماری فوت نمی‌کنند، %۵ – ۱ از افراد مبتلا به آسیب جدی و شدید کبد ناشی از هپاتیت C جان خود را از دست می دهند.

در مطالعات زیادی که انجام شده مشخص گشته که بطور متوسط زمان ابتلا به هپاتوسلولار کارسینوما ۲۸ سال پس از آلوده شدن با ویروس هپاتیت C می‌باشد. هپاتوسلولار کارسینوما ۱۰-۸ سال پس از ابتلای بیمار به سیروز، رخ می‌دهد.

افراد مبتلا به هپاتیت C در صورت بروز سیروز، داشتن سن بالا، مرد بودن و بالا بودن آلفافیتوپروتئین (AFP)، استفاده از الکل و ابتلا همزمان به هپاتیت B، احتمال بیشتری دارد که به هپاتوسلولار کارسینوما دچار شوند. سیروز احتمال ابتلا به هپاتوسلولار کارسینوما را بالا می‌برد. اما برخی ازمبتلایان به هپاتوسلولار کارسینوما، سیروز ندارند.

بیماریهای مرتبط

خیلی از بیماریهای خارج از کبدی با هپاتیت C مزمن ارتباط دارند که ربطی با شدت بیماری کبدی نداشته و وقوع آنها امری معمول نمی‌باشد.

کرایوگلوبولینیمیا:

شایع‌ترین بیماری، کرایوگلوبولینیمیا می باشد. وقتی سلول‌های سفید خون توسط ویروس هپاتیت C تحریک شوند آنتی‌بادی غیرطبیعی به نام کرایوگلوبولین تولید می‌کنند که این آنتی‌بادی‌های غیرطبیعی در عروق کوچک بدن رسوب کرده و سبب ایجاد التهاب عروقی (واسکولیت) می‌شوند و می‌توانند اعضای مختلف بدن از جمله پوست، مفاصل و کلیه را درگیر سازند.

این بیماری علائم متفاوتی را ایجاد می‌کنند مانند: درد مفاصل و التهاب مفاصل، لکه های ‌ برافروخته و ارغوانی رنگ خصوصاً در قسمت پایینی پاها (پورپورا)، تورم پاها به علت دفع پروتئین در ادرار و درگیری و درد عصبی (نوروپاتی).

پدیده رینود نیز در این بیماران ممکن است رخ دهد. رینود عبارت است از تغییر رنگ نوک انگشتان دست و پا در اثر سرما که ابتدا سفید، سپس ارغوانی و در نهایت قرمز رنگ می‌شود.

کرایو به معنی سرد می‌باشد و در آزمایشگاه کرایوگلوبولین از طریق تماس خون با سرما شناسایی می‌شود. هم‌چنین اگر التهاب عروقی (واسکولیت) در بیوپسی و نمونه‌گیری از اعضای بدن (مثلاً پوست یا کلیه) دیده شود، تأیید کننده وجود کرایوگلوبولین می‌باشد.

درمان صحیح ویروس هپاتیت C می‌تواند سبب از بین رفتن کرایوگلوبولین شود.

 

لنفوم:

لنفوم (سرطان سلول‌های لنفاوی) سلول‌های B غیرهوچکینی نیز با هپاتیت C مزمن در ارتباط می‌باشد و علت آن تحریک شدن زیاد سلول‌های سفید خون از نوع B، توسط ویروس هپاتیت C می‌باشد که سبب تولید سلول‌های B غیرطبیعی می‌شود.

درمان موارد خفیف این بیماری با اینتروفرون گزارش شده است ولی اکثر بیماران نیاز به درمان‌های ضد سرطان دارند.

 

بیماری‌های پوست:

دو بیماری‌ پوستی لیکن پلان و پورفیریا کوتانئا تاردا (porphyria cutanea tarda) با هپاتیت C مزمن

ارتباط دارند که با درمان هپاتیت C (درمان با اینتروفرون) این بیماری‌ها نیز بهبود می‌یابند.

 

وجود اتوآنتی‌بادی:

در ۲۵% از بیماران مبتلا به هپاتیت C آنتی‌بادی علیه بدن خود بیماران (اتوآنتی‌بادی) وجود دارد مانند آنتی‌بادی ضد هسته سلول، آنتی‌بادی ضد ماهیچه صاف و فاکتور روماتوئید

 

چگونه با هپاتیت C کنار بیاییم؟

زیستن با بیماری‌های مزمن از قبیل هپاتیت C سبب افسردگی و مشکلات عصبی می‌شود. همچنین درمان این بیماری‌ها خود باعث عوارض جانبی شده که کنار آمدن با آنها نیز ساده نیست.

از سوی دیگر این گونه بیماری‌ها در روابط فردی بیمار با دیگران نیز تداخل دارند. شما ممکن است به علت ترس از عکس‌العمل‌ و برخورد فامیل و آشنایان از برخورد و رویارویی با آنها پرهیز نمائید. ولی حقیقت این است که در زمان بیماری، شما احتیاج بیشتری به افراد برای اعتماد کردن و تکیه کردن به آنها دارید. روابط خود را با دیگران حفظ کنید اما واقعیت‌ها را در مورد بیماری خود به آنها بگوئید.

افراد خانواده، همسر و شریک جنسی و هر کسی که خود شما صحیح می‌دانید باید از بیماری شما اطلاع داشته باشند هر چند که امکان انتقال بیماری به آنها کم باشد. باید این افرد آزمایش شده و در صورت نیاز درمان شوند. در جریان قرار دادن دیگران، به نفع شما نیز می‌باشد چرا که برای درمان بیماری نیاز به همکاری و درک متقابل خانواده و دوستان صمیمی خود دارید. جهت تفهیم بهتر، قبل از این که با آنها در مورد بیماری خود صحبت کنید، شرایط را آماده نمائید و واقعیت‌های زیر را در مورد هپاتیت C برای ایشان توضیح دهید :

  • هپاتیت C بسیار آرام پیشرفت می‌کند و ممکن است چند دهه بدون علامت باشد.
  • هپاتیت C قابل درمان و کنترل است و درصورت بروز علائم، درمان می‌تواند به شما کمک کند.
  • هپاتیت C به راحتی سرایت نمی‌کند، احتمال ابتلای دیگر اعضای خانواده کم است.
  • داشتن اطلاعات صحیح در مورد هپاتیت C بسیار کمک کننده است.

با همسر خود صحبت کنید. اگر چه امکان سرایت بیماری طی تماس جنسی کم است اما باز هم امکان ابتلا وجود دارد. استفاده از کاندوم همواره توصیه می‌شود زیرا از انتقال هپاتیت C و بیماری‌های مقاربتی دیگر جلوگیری می‌نماید. اگر شما برای مدتی طولانی و تنها با یک نفر رابطه دارید احتمال انتقال بیماری خیلی کم است. همسر و شریک جنسی خود را در ابهام نگذارید و حتماً در مورد بیماری خود با او صبحت کرده با هم به نتیجه واحدی برسید.

 

 

 

 

 

چگونه با هپاتیت C زندگی کنیم؟

 

در صورت ابتلا به هپاتیت C به ۲ نکته توجه کنید:

  1. شما سالها می‌توانید زندگی طبیعی داشته باشید.
  2. مبتلا بودن به بیماری‌های مزمن نیاز به حمایت عاطفی دیگران دارد در غیر اینصورت شما احساس تنهایی می‌کنید.

اغلب افراد بیمار، بیشتر به بیماری خود توجه می‌کنند و کمتر به خود اهمیت می‌دهند. برای آسوده شدن از این حالت احتیاج به کمک مناسب چه در زمینه عاطفی و چه در زمینه پزشکی دارید.

اقدامات پزشکی:

هپاتیت C یک بیماری مزمن است و شما سالها با پزشک معالج خود در ارتباط خواهید بود. لذا پزشکی را که از با تجربه و حاذق بودن او اطمینان دارید و براحتی با او مسائل را در میان می‌گذارید انتخاب نمائید. پزشکی که واقعاً بیماری و شرایط شما را درک نماید هر بار زمان کافی به شما اختصاص دهد می‌تواند کمک

بسیاری به شما کند.

هم چنین از منابع ( کتاب، سایتهای اینترنتی) موثق در مورد بیماری خود و درمان آن کسب اطلاع نمائید ( دقت کنید که منابع بی‌ارزش و غیر علمی را انتخاب نکنید).

رابطه هپاتیت C و افسردگی:

زیستن با هر بیماری مزمنی سبب افسردگی می‌شود. اما افسردگی در بیماران تحت درمان با پگ اینترفرون یک عامل خطرناک است. درمان هپاتیت C می تواندسبب عوارض جانبی عاطفی روانی مانند عصبانیت، تحریک‌پذیری و یا افسردگی شود.

افرادی که سابقه افسردگی دارند قبل از اینکه تحت درمان برای هپاتیت C قرار گیرند با روان پزشک حتماً مشورت نمایند. شاید لازم باشد درمان تا بهتر شدن شرایط روانی بیمار، به تعویق افتد و یا اینکه قبل از شروع درمان هپاتیت C افسردگی بیمار درمان شود. همچنین ورزش و تمرینات بدنی مرتب در بهبود حال روانی و افسردگی بیماران موثر است. حتماً قبل از شروع درمان، در مورد افسردگی ناشی از دارو با همسر خود صحبت کنید.

گروه درمانی:

برای دوستان و افراد خانواده، سخت است که مشکلات شما را درک کنند لذا ممکن است دوست داشته باشید با بیمارانی که مانند خود شما هستند آشنا شوید. این وب سایت یک بخش مخصوص بیماران جهت ارتباط با هم دارد.

کنترل

مراقبت از سلامت خود، برای بیماران هپاتیتی بسیار مهم است. اقدامات دیگری علاوه بر تغذیه مناسب، تمرینات و ورزش‌های مرتب، درمان دارویی و برخورداری از حمایت عاطفی خانواده، در حفظ سلامتی شما نقش دارند که عبارتند از:

  1. اجتناب از بیمار شدن: ابتلا به دیگر ویروسهای درگیر کننده کبد مانند ویروس هپاتیت B و A برای بیماران مبتلا به هپاتیت C خطرناک است لذا واکسینه شدن علیه این بیماریها به شما توصیه می‌شود. همچنین ایدز سبب تضعیف سیستم ایمنی شما شده و روند پیشرفت بیماری را سرعت می‌بخشد. اگر شرکای جنسی متعددی دارید حتماً از کاندوم جهت پیشگیری از این بیماری‌ها، استفاده نمائید.
  2. داشتن خواب کافی: معمولاً بیماران هپاتیتی، با اختلال در خوابیدن مواجهند. بیخوابی یکی از عوارض درمان می‌تواند باشد و بیماران فکر می‌کنند که مشکل پیش پا افتاده و جزئی است. اما واقعیت این است که بیخوابی می‌تواند اثر زیادی داشته و حتی برخی از علائم از جمله خستگی مفرط می‌تواند ناشی از بیخوابی باشد. درمان خاصی برای بیخوابی ناشی از هپاتیت C وجود ندارد اما راههای معمولی مانند حمام آب گرم، اجتناب از ورزش وپرهیز از غذا خوردن زیاد قبل از خواب موثرند. همچنین با نظر پزشک خود می‌توانید از داروهای خواب آور استفاده کنید.
  3. دقت داشتن در مورد الکل و داروهای دیگر: کبد در متابولیسم و پاک سازی خون از برخی مواد نقش دارد و هپاتیت C می‌تواندسبب کاهش این عملکرد طبیعی کبد شما شود. لذا الکل، برخی داروهای گیاهی و پزشکی برای مدت طولانی‌تری در بدن باقی می‌مانند و اثر بیشتر و شدیدتری به جا می‌گذارند برخی از مواد سبب افزایش خطر آسیب کبدی در بیماران مبتلا به هپاتیت C می‌شوند. ضد دردها و قرص‌های سرماخوردگی که دارای استامینوفن و آسپیرین می‌باشند و نیز
    مقادیر زیاد برخی ویتامینها مثل ویتامین D و A و بسیاری از گیاهان دارویی می‌توانند سبب آسیب رساندن به کبد شوند خصوصاً‌ زمانی که بیمار الکل مصرف می‌کند. اگر هپاتیت C دارید هرگز خودسرانه داروی گیاهی، ویتامین و دیگر داروها را مصرف نکنید. اگر سیگار می‌کشید و یا اعتیاد دارید حتماً جهت ترک آن اقدام نمائید و به مراکز معتبر جهت ترک اعتیاد مراجعه کنید.
  4. حفظ آرامش خود: خود بیماری مزمن و نیز درمان آن می تواند سبب عصبانیت و افسردگی شود. ورزش به همان اندازه که از لحاظ جسمی مفید است از لحاظ فکری وروحی نیز موثر است. استفاده از تکنیک‌های کسب آرامش (Relaxation) و ماساژ می‌توانند موثر باشند افراد زیادی از این روشها سود می‌برند. خود را تنها نگه ندارید با دیگران رابطه اجتماعی برقرار کنید. با دوستان خود به گردش روید و کارهایی که دوست دارید انجام دهید. اجازه ندهید ناراحتی شما در مورد بیماری خود مانع از انجام کارهای معمولی شما شود.

۵٫مثبت اندیش باشید: بسیاری از بیماران مبتلا به هپاتیت C زندگیهای طولانی دارند و برای سالها علائم بیماری را نشان نمی‌دهند. مرتب به خود یادآوری نمائید که تشخیص زودرس بیماری می‌تواند به نفع زندگی شما باشد و به این نتیجه برسید که تشخیص دادن بیماری شما می‌تواند باعث شود تا شما زندگی سالمتر و کاملتری چه از لحاظ فیزیکی و جسمی و چه از لحاظ عاطفی داشته باشید

معرفی

 

سیروز یک بیماری بالقوه تهدید کننده حیات است که سالها پس از التهاب کبد و در نتیجه جایگزینی بافت فیبروزی به جای نسج طبیعی کبد ایجاد می‌شود و از عملکرد طبیعی کبد جلوگیری می‌نماید. کبد فیروزه شده روی ورید کبدی ومجاری صفراوی فشار آورده و مشکلاتی اعم از افزایش فشار وریدی کبد و لذا اختلال در جریان خون روده‌ای ایجاد می‌کند که این شرایط افزایش فشار خون پورت (سیستم وریدی پورت خون روده ها و طحال را به کبد میاورد.) نامیده می‌شود که عوارضی از جمله تجمع مایع در شکم و خونریزی از وریدهای دستگاه گوارش و غیره را ایجاد می‌نماید

علت

سیروز علل مختلفی دارد. گاهی حتی علت خاصی برای آن یافت نمی‌شود که در این موارد سیروز کریپتوژنتیک نامیده می‌شود.

علل شناخته شده و شایع سیروز عبارتند از:

  1. هپاتیت‌های مزمن ویروسی: ۲۰ – ۱۰% از افراد مبتلا به هپاتیت مزمن ویروسی در طی حدود ۲۰ سال به سیروز مبتلا می‌شوند. که در صورت مصرف افراطی الکل این افراد ممکن است در مدت کوتاهتری به سیروز مبتلا شوند. این علت شایعترین علت سیروز در کشور ماست.
  2. سیروز الکلی: در مردانی که روزی ۵ عدد و یا بیشتر بطری نوشیدنی الکل برای مدت ۱۵ – ۱۰ سال و خانمهایی که ۳ عدد و یا بیشتر در روز استفاده کنند احتمال ابتلا به این نوع سیروز بالا می‌رود. ۱۵ – ۱۰% افرادی که در نوشیدن الکل افراط می‌کنند به سیروز مبتلا می‌شوند و ۴۰% از افرادی که سالانه در دنیا در اثر سیروز جان می‌سپارند دچار سیروز الکلی می‌باشند.
  3. کبد چرب غیرالکلی (NASH): در روند این بیماری، مقدار زیادی چربی در کبد ذخیره می‌شود که علت آن الکل نمی‌باشد. این بیماری در افرادی که چربی خون آنها بالا است دیده می شود و به سرعت در حال گسترش بوده و علت بسیاری از موارد سیروز در جهان می‌باشد.
  4. سیروز صفراوی اولیه: در واقع در اثر انسداد و التهاب مجاری صفراوی خارج از کبدی ایجاد می‌شود و علت واقعی آن بر ما پوشیده است اما چنین به نظر می‌رسد که در اثر اختلال در سیستم ایمنی ایجاد می‌شود.
  5. هپاتیت خودایمنی: وقتی سیستم ایمنی بدن ما، علیه کبد وارد عمل شود این نوع هپاتیت ایجاد می‌گردد.
  6. بیماری‌های ارثی: مانند ویلسون، سیستیک فیروزیس و هموکروماتوزیس

۷٫علل دیگر مانند داروها، مواد سمی موجود در محیط زندگی و بیماری‌های مزمن سیستم صفراوی مانند کلانژیت اسکلروزان

علائم

 

در مراحل اولیه اکثراً بدون علامت است و بسیاری از بیماران تنها در مراحل پیشرفته بیماری و آسیب جدی کبدی علامتدار می‌شوند.

علایم اصلی عبارتند از:

  1. تجمع مایع در پاها (ادم ) و در شکم ( آسیت )
  2. خستگی
  3. یرقان ( زرد شدن پوست و چشم)
  4. خارش بدن
  5. خونریزی شدید از بینی
  6. قرمزی کف دستان
  7. لکه های قرمز و خطوط باریک قرمز رنگ روی پوست: (آنژیومای عنکبوتی)
  8. ‌خونریزی از وریدهای گشاد شده گوارشی ( واریس)
  9. کبودی در بدن
  10. کاهش وزن و تحلیل عضلات
  11. درد شکم
  12. ابتلای مکرر و زیاد به عفونت‌‌های مختلف
  13. گیجی
  14. تجمع مایع در قفسه سینه و بین ریه‌ها ( پلورال افیوژن )

 عوارض

  • آسیت: تجمع مایع در فضای شکم که شایعترین عارضه سیروز می‌باشد.
  • واریس: خونریزی از وریدهای گشاد شده لوله گوارش که خصوصاً اگر این خونریزی در مری و معده رخ دهد تهدید کننده حیات در مبتلایان به سیروز می‌باشد.
  • افزایش اندازه طحال و در نتیجه کم شدن پلاکت‌های خون
  • عفونی شدن مایع در شکم (پریتونیت باکتریال خودبخودی): در ۲۵ – ۱۰% از افراد مبتلا به سیروز پیشرفته و آسیت اتفاق می‌افتد.
  • اختلال در عملکرد مغز ( آنسفالوپاتی): معمولاً تنها در بیماران مبتلا به افزایش فشار سیستم پورت اتفاق می‌افتد.
  • سندرم هپاتورنال ( بیماری کبدی کلیوی): نارسایی کلیه در مراحل پیشرفته سیروز و نارسایی کبد رخ می‌دهد که در این موارد جهت بهبود عملکرد کلیه شاید نیاز به پیوند کبد باشد.

سندرم هپاتوپو لمونری (بیماری کبدی ریوی): افزایش فشار ورید پورت می‌تواند سبب مشکلات ریوی مانند اتساع عروق ریه شود که سندرم کبدی ریوی نیز با پیوند کبد بهبود می‌یابد

 

 

تشخیص

پس از معاینه فیزیکی کامل و اخذ شرح حال، در صورتیکه پزشک به سیروز شک داشته باشد ترکیبی از چند آزمایش می‌توانند تشخیص را قطعی نماید شامل آزمایشات خون، رادیوگرافی و بررسی تصاویر کبد و بیوپسی از کبد ( که بیوپسی کبد بطور قطعی قادر به تشخیص سیروز می‌باشد)

 

آزمایشات خون جهت بررسی عملکرد کبد:

  1. اندازه‌گیری سطح بعضی از آنزیم‌ها و موادی که در کبد تولید می‌شوند:
    • آلبومین و پروتئین موجود در سرم خون: آلبومین خود نوعی پروتئین است و بیماری‌های کبدی می‌توانند سبب کاهش پروتئین سرم شوند.
    • زمان نسبی ترومبوپلاستین (PTT) و زمان پروترومبین (PT): جهت اندازه‌گیری فاکتورهای انعقادی خون که در کبد ساخته می‌شوند.
    • بیلی روبین: بیلی روبین از تخریب هموگلوبین ( ماده‌ای که سبب حمل اکسیژن توسط گلبولهای قرمز خون می‌شود) در کبد حاصل می‌شود. سیروز می‌تواند سبب افزایش بیلی روبین در خون و نتیجتاً زردی و یرقان شود.
  2. آزمایشات خونی که برای تعیین التهاب کبد به کار می‌‌روند و به اندازه‌گیری سطح آنزیم‌های کبدیمی‌پردازد:
    • AST یا SGOT یا آسپارتات آمینوترانسفراز: که افزایش این آنزیم در خون نشان دهنده آسیب و یا مرگ سلولهای کبدی می‌تواند باشد.
    • ALT یا SGPT یا آلانین آمینوترانسفراز: افزایش این آنزیم نیز می‌تواند نشان دهنده آسیب و یا مرگ سلولهای کبدی باشد.
    • LDH یا لاکتات دهیدروژناز: افزایش این آنزیم نیز نمایانگر آسیب سلولی کبد می‌باشد.
    • ALP یا آلکالین فسفاتاز: افزایش این آنزیم می‌تواند نشانه انسداد مجاری صفراوی باشد.
    • GGP یا گاما گلوبولین ترانس پپتیداز: که در مصرف الکل، انسداد مجاری صفراوی، استفاده از داروهایی مثل دیلانتین و فنوباربیتال و التهاب کبد مقدار آن در خون بالا می‌رود.
  3. تستهای خونی که در تشخیص علت سیروز می‌توانند کمک کننده باشند:
    • ANA (آنتی بادی ضدهسته) و ASMA (آنتی بادی ضد ماهیچه صاف): که در تشخیص هپاتیت مزمن خودایمنی استفاده می‌شوند.
    • AMA (آنتی بادی ضد میتوکندری): که جهت تشخیص سیروز اولیه صفراوی مفید است.
    • فریتین: که در تشخیص هموکروماتوز موثر هستند.
    • آنتی بادی ضد ویروس هپاتیت B و C و یا اندازه‌گیری فاکتورهای ژنتیکی این ویروسها: جهت تشخیص هپاتیت ویروسی
    • اندازه‌گیری سطح الکل خون: جهت تشخیص سیروز الکلی مفید است.
    • اندازه‌گیری سطح آ‌لفا ۱ آنتی تریپسین: که در موارد کمبود مادرزادی این پروتئین تشخیصی است.

 

تستهایی که تصاویر کبد را تهیه می‌کنند: در تشخیص تومورها و انسداد مجاری صفراوی، افزایش اندازه کبد و افزایش جریان خون کبدی مفیدند.

  • رادیوگرافی شکم
  • سی تی اسکن از شکم جهت بررسی کبد، کیسه صفرا و طحال
  • MRI از شکم
  • اسکن کبد و طحال

 

آزمایشات دیگر شامل:

  • بیوپسی کبد: که عبارتست از فرو بردن سوزن در بین دنده‌های تحتانی سمت راست ( محل قرارگیری کبد) برای نمونه‌ گرفتن از کبد و سپس بررسی میکروسکوپی نمونه که تنها راه تشخیص قطعی سیروز است.
  • پاراسنتز: که در موارد آسیت ( وجود مایع در فضای شکمی) و یا پریتونیت خودبخودی باکتریال انجام می‌شود که عبارت است از کشیدن مایع شکم با سرنگ و بررسی آزمایشگاهی این مایع
  • آندوسکوپی: جهت بررسی واریس گوارشی و احتمال خونریزی گوارشی
  • ERCP: که نوعی آندوسکوپی است که کبد، پانکراس و کیسه صفرا بررسی می‌شود که در کلانژیت اسکلروزان اولیه تشخیصی است.

اندازه‌گیری آلفافیتوپروتئین در خون: جهت تشخیص سرطان کبد ( هپاتوسلولار کارسینوما) استفاده می‌شود

 

 

 

درمان

درمانی برای سیروز وجود ندارد اما درمان مناسب می‌تواند از آسیب بیشتر کبد جلوگیری کرده و یا آن را به تاخیر اندازد.

اصول درمان عبارتند از:

  1. تشخیص علت سیروز واز بین بردن علت زمینه‌ای جهت جلوگیری از آسیب بیشتر کبد
  2. اجتناب از مواد مضر برای کبد مثل الکل
  3. درمان و پیشگیری علائم و عوارض سیروز
  4. در صورت در خطر بودن حیات و واجد شرایط بودن بیمار، دریافت پیوند کبد می‌تواند تنها راه درمان باشد.

درمان خود شامل درمان ابتدایی و مراقبت خانگی و نیز درمان در مراحل پیشرفته می‌باشد.

 

درمان خانگی و ابتدایی:

تغییر نحوه زندگی کردن می‌تواند سبب کند کردن سیر بیماری شده و از آسیب بیشتر کبد و بروز عوارض سیروز جلوگیری نماید.

  1. اجتناب از الکل: حتی اگر علت سیروز شما مصرف الکل نباشد، در صورتیکه مبتلا به سیروز هستید باید از مصرف الکل اجتناب نمایید. چرا که مصرف الکل سبب بدخیم‌تر شدن بیماری کبدی شما می‌شود.
  2. رژیم غذایی مناسب: سدیم سبب احتباس آب در بدن و افزایش احتمال آسیت و ادم و مشکلات تنفسی می‌شود. تغییر رژیم غذایی شامل محدود کردن مصرف نمک و پروتئین لازم است خصوصاً اگر مبتلا به آسیت ( تجمع مایع در فضای شکمی) شده‌اید. اگر مستعد آسیب مغزی (آنسفالوپاتی) هستید پزشک کاهش پروتئین رژیم غذایی را به شما توصیه می‌کند. به هر حال تغذیه خوب نیاز به پروتئین دارد که در سیروز بیشتر پروتئین رژیم غذائی از سبزیجات تامین می‌شود و پروتئین‌های مصرفی گیاهی هستند نه حیوانی. از مصرف یکجا و زیاد پروتئین نیز بپرهیزید. حتماً با متخصص تغذیه در مورد رژیم خود مشورت کنید. اکثر غذاهای کنسرو شده و تهیه شده در رستورانها مقادیر زیادی نمک دارند سعی کنید مصرف این غذاها را کم کنید و از طریق خواندن محتویات غذا که روی بسته آن درج شده، مقدار سدیمی را که مصرف می‌کنید، حتماً بدانید، در حین آشپزی از اضافه کردن نمک به غذای خود بپرهیزید و از طعم دهنده‌های کم نمک استفاده نمائید ،از سبزیهای تازه استفاده کنید سبزیهای کنسرو شده را بشوئید و از مصرف سس قرمز، سس خردل پرهیز نمائید. جالب است بدانید که ۳/۲ از سدیم مصرفی، از طریق غذاهای رستورانها و کنسرو شده و تنها ۱۵% سدیم مصرفی از طریق اضافه کردن نمک حین آشپزی و غذاخوردن تامین می‌شود. لذا پس از مشورت با متخصص تغذیه و دریافت برنامه صحیح اقدام به اندازه‌گیری سدیم غذای خود ( از روی بسته مواد غذایی) بر حسب میلی گرم کرده و حساب کنید روزانه چقدر سدیم مصرف می‌کنید. سپس یادداشت خود را با پزشک خود در میان گذارید و راهنمائیهای لازم را دریافت نمائید.
  3. اجتناب از داروهای مضر برای کبد: شامل استامینوفن که سبب تسریع آسیب کبدی در سیروز می‌شود. داروهای ضد التهاب غیراستروئیدی ( مثل ایبوپروفن، ناپروکسن) که شانس خونریزی از واریس گوارشی را افزایش دهد. لذا حتماً پزشک را در جریان تمام داروهایی که مصرف می‌کنید ( اعم از مولتی ویتامین‌ها و مکمل‌ها و داروهای گیاهی)قرار دهید.
  4. بهبود شرایط بهداشتی و سلامتی خود:
    • انجام واکسیناسیون علیه هپاتیت B، آنفولانزا و پنوموکوک
    • اجتناب از سیگار که سبب بهتر شدن شرایط جسمی شما شده و می‌تواند شرایط شما را برای دریافت پیوند کبد بهبود بخشد.
    • در صورت استفاده از مولتی ویتامین و مکملها، بدون تجویز پزشک هرگز از مکمل‌های حاوی آهن استفاده نکنید.

مسواک کردن و استفاده از نخ دندان روزانه جهت جلوگیری از عفونت‌های دهان و دندان و آبسه

درمان در مراحل پیشرفته و درمان‌های دارویی:

بستگی به نوع علایم و عوارض ایجاد شده توسط سیروز در شما، ممکن است نیاز به درمانها و داروهای متفاوتی داشته باشید.

درمان آسیت:

  1. کم کردن سدیم رژیم غذایی
  2. استفاده از داروهای مدر مانند اسپیرونولاکتون، فروزماید توجه کنید که حتماً این داروها توسط پزشک تجویز شود.
  3. پاراسنتز: در مواردی که آسیت به درمان با داروهای مدر و کم کردن نمک رژیم غذایی جواب ندهد اقدام به کشیدن مایع درون شکم از طریق سوزن می‌کنند که این عمل پاراسنتز نامیده می‌شود.
  4. استفاده از آنتی بیوتیک‌هایی مانند سیپروفلوکساسین و سفوتاکسیم که توسط پزشک و در صورت ابتلا به پریتونیت خودبخودی باکتریال تجویز می‌شود.
  5. اعمال جراحی در موارد آسیت مقاوم به درمان‌های فوق

درمان خونریزی از واریس گوارشی:

  1. اجتناب از مصرف آسپیرین و داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی
  2. استفاده از داروهای مسدود کننده گیرنده‌های بتا مانند پروپرانولول و نادولول که سبب کاهش فشار سیستم پورت و احتمال خونریزی از واریس گوارشی می‌شوند.
  3. داروهای تنگ کننده عروقی: که در درمان خونریزی ناگهانی از واریس گوارشی استفاده می‌شود. سوماتوستاتین واکترئوتاید از داروهای این دسته می‌باشند.
  4. جهت درمان و جلوگیری از خونریزی واریس گوارشی در مری از اسکلروتراپی یا استفاده از باندهایی برای جلوگیری از خونریزی استفاده می‌شود. ( از طریق آندوسکوپ اسکلروتراپی و یا باند گذاری صورت می‌گیرد.)
  5. اعمال جراحی: جهت هدایت بیشتر جریان خون به ارگانهای دیگر
  6. تامپوناد با بالون: درمان موقتی برای جلوگیری از خونریزی شدید از واریس و برای ثابت شدن وضعیت و شرایط بیمار قبل از انجام درمان دائمی صورت می‌گیرد. همچنین وقتی با هیچ روش دیگری خونریزی متوقف نشود از این روش استفاده می‌کنند. بالون در معده جایگذاری و باد می‌شود و از طریق فشار آوردن روی وریدها به قطع خونریزی کمک می‌کند.

درمان آنسفالوپاتی:

تغییرات عملکرد مغز ( آنسفالوپاتی) هنگامی رخ می‌دهد که کبد قادر به خارج کردن سموم بدن خصوصاً موادی که توسط باکتریهای روده بزرگ تولید می‌شود نباشد و تجمع این سموم در خون سبب اختلال در کارکرد مغز خواهد شد. جهت درمان آنسفالوپاتی اقدامات زیر انجام می‌شود:

  1. تجویز لاکتولوز: برای جلوگیری از تولید آمونیاک و دیگر سموم تولید شده در روده بزرگ
  2. مصرف متعادل پروتئین: بدن به پروتئین نیاز دارد اما در بیماریها و آسیبهای کبدی پروتئین زیاد می‌تواند به سموم مضر تبدیل شود. لذا در این موارد حتماً با پزشک جهت دریافت برنامه غذایی صحبت کنید.
  3. جهت جلوگیری از بدتر شدن علائم آنسفالوپاتی از مصرف داروهای خواب آور و آرام بخش و ضداضطراب بپرهیزید.
    1. مراجعه مرتب به پزشک و انجام آزمایشات جهت ارزیابی وضعیت شما الزامی بوده همچنین باید از نظر.

 ابتلا به واریس گوارشی و سرطان کبد (هپاتوسلولار کارسینوما) نیز بررسی شوید.

بیمارانی که در اولین آندوسکوپی انجام شده، واریس گوارشی نداشته‌اند در عرض ۲ – ۱ سال بعد، باید مجدداً آندوسکوپی شوند و در صورتیکه واریس بزرگ گوارشی داشته باشند آندوسکوپی‌های بیشتر و درمان

با مسدود کننده‌های گیرنده‌های B را لازم دارند.

در صورت خونریزی از واریس گوارشی، احتیاج به بررسی‌های بیشتر و درمان با داروهای مسدودکننده گیرنده‌های B و یا طبق نظر پزشک استفاده از باند برای جلوگیری از خونریزی می‌باشد.

جهت غربالگری از نظر سرطان کبد هر ۶ ماه تا ۱ سال نیز از بیماران مبتلا به سیروز یک سونوگرافی شکم بعمل آمده و نیز سطح آلفافیتوپروتئین در خونشان اندازه‌گیری می‌شود. یک روش دیگر بررسی کبد با سی‌تی اسکن می‌باشد.

پیوند کبد:

با توجه به ماهیت تهدید کننده حیات بیماری سیروز، تنها درمان قطعی برای این بیماری پیوند کبد است که پیوند کبد در بیماران با آسیب جدی و تهدید کننده حیات در کبد همراه با عوارض جدی سیروز مانند افزایش فشار در سیستم وریدی پورت صورت می‌گیرد. پیوند کبد عملی گران قیمت بوده، باید مدتی طولانی منتظر اهدا شدن کبد باشید و در نهایت ممکن است عمل پیوند موفقیت آمیز نباشد.

شرایط مناسب برای دریافت پیوند کبد عبارتند از

  1. عدم استفاده از الکل و داروهای غیرمجاز در ۶ ماه اخیر
  2. برخورداری از حمایت خوب خانواده و دوستان
  3. تحمل درمان بعد از عمل پیوند برای جلوگیری از پس زدن کبد پیوند شده

در صورت ابتلا به بیماری‌های جدی مانند بیماری‌های قلبی و ریوی و عدم تحمل بیهوشی و جراحی ،دریافت پیوند کبد ممکن است مناسب نباشد.

مراقبت تسکینی:

مراقبت تسکینی با مراقبت درمانی متفاوت است. در مراقبت تسکینی هدف ارتقاء سطح زندگی شما و بهبود طرز فکر و ارتقاء روحیه شما می‌باشد. مراقبت تسکینی و درمانی ممکن است با هم تلفیق شوند. مراقبت تسکینی به شما در پذیرش بیماری مزمن، کنترل علائم و عوارض بیماری، برنامه‌ریزی جهت برخورداری از درمان مناسب و برخورداری از حمایت و همدردی مناسب خانواده با شما، کمک می‌کند لذا در این زمینه حتماً با پزشک خود صحبت کنید

 

The post هپاتیت appeared first on توتیا.



منبع

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

همچنین ببینید

بستن
دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن